Ana səhifə »  KİVDF »  Regionlarda tütünçülüyün inkişafına böyük diqqət və maraq göstərilir
A+   Yenilə  A-
Regionlarda tütünçülüyün inkişafına böyük diqqət və maraq göstərilir

Tütünçülük üçün nəzərdə tutulan əkin sahələri ötən ilə nisbətən 35 faiz artıb
Qeyri-neft sektorunun inkişafı istiqamətində atılan addımlar artıq öz bəhrəsini verməkdədir. Belə ki, bu müstəvidə kənd təsərrüfatının bir sıra sahələrinin yenidən dirçəldilməsi yönündə mühüm işlər görülür. Vurğulanmalıdır ki, ötən il işə salınan ixracın səmərəli təşviq mexanizmi praktiki müstəvidə həyata keçirilən zəruri tədbirlərlə dəstəklənir. Həyata keçirilən bu və ya digər tədbirlər sahibkarların ixracyönümlü məhsul istehsalına marağını da artırır. Bu isə idxalı azaltmaqla yanaşı, ixrac qabiliyyətinin də artmasında mühüm rol oynayır. Təsadüfi deyildi ki, bunun nəticəsində ötən il ölkədən ixrac olunan məhsulların strukturunda aqrar sektorun çəkisi əhəmiyyətli dərəcədə artdı.
Ötən il ölkə Prezidentinin tapşırıq və tövsiyələri ilə yenidən dirçəldilən kənd təsərrüfatı sahələrindən biri də tütünçülükdür. Ölkəmizin ayrı-ayrı bölgələrində tütünçülük sahəsində tarixən yaxşı ənənələr formalaşsa da, müəyyən bir dövr ərzində tütünçülük yaddan çıxmışdı. Bununla belə, artıq ötən ildən başlayaraq bu gəlirli sahənin şöhrətinin geri qaytarılması üçün əməli tədbirlər görülməkdədir. Qeyd edilməlidir ki, tütünçülük respublikamızda əsasən Qax, Balakən, Zaqatala kimi rayonlarda yayılsa da, hazırda bu areal daha da genişlənməkdədir. Bir sıra rayonlarda tütün sahələri ötən ilə nisbətən genişlənib. Bunun bir səbəbi də sahibkarlara göstərilən diqqət və qayğı, eləcə də tütün məhsullarının şirkətlər tərəfindən öncədən müqavilə əsasında alınmasıdır. Yəni artıq təsərrüfat sahibləri öz məhsullarını satmaq problemi ilə qarşılaşmırlar. Hazırda respublikamızda tütünün əkini ilə 4 şirkət məşğul olur. Bu 4 şirkət məhsul istehsalçıları ilə müqavilə bağlayaraq ayrı-ayrı regionlarda tütün əkini həyata keçirir.
Təsadüfi deyil ki, Prezident İlham Əliyev Nazirlər Kabinetinin 2017-ci ilin birinci yarısının sosial-iqtisadi inkişafının yekunlarına və qarşıda duran vəzifələrə həsr olunan iclasındakı çıxışında da tütünçülük sahəsində görülən işlərdən danışıb. Ölkə Prezidenti bildirib ki, ötən ilə nisbətən tütünçülük üçün nəzərdə tutulan əkin sahələri 35 faiz artıb. İndi 3200 hektarda tütün becərilir. Bu sahə daha da geniş ola bilər. Çünki tütünçülüklə məşğul olan bu 13 rayonda kifayət qədər böyük torpaq sahələri var. Tütünçülüyün çox gəlirli sahə olduğunu vurğulayan dövlətimizin başçısı bildirib: “Dövlət yenə də öz dəstəyini göstərir, subsidiyalar verilir. Eyni zamanda, tütünün ixracı ilə bağlı dövlət öz imkanlarını ortaya qoyur. Mən əvvəllər də demişəm, biz, əlbəttə, tütünü ixrac etməliyik. Ancaq hazır məhsulu ixrac etsək, daha yaxşı olar. Bu məqsədlə işlər gedir. İndi yeni tütün fabriklərinin yaradılması istiqamətində addımlar atılır. Ümid edirəm ki, bu addımlar uğurlu olacaqdır və biz hazır məhsulu dünya bazarlarına çıxaracağıq”.
Yeri gəlmişkən, Tovuz rayonunda tütün təsərrüfatı artıq ənənə halını almağa başlayıb. Rayonda ikinci ildir ki, bu sahəyə maraq göstərən fermerlər bu mövsüm torpağa daha çox şitil əkiblər. Təsərrüfatçılar deyirlər ki, ötən il məhsuldarlıq yaxşı olub. Bu il havaların yağışlı keçməsi isə daha çox məhsul əldə etməyə şərait yaradıb. Ümumilikdə, Tovuzda 50 hektardan çox sahədə tütün becərilir. Bu rəqəm ötən illə müqayisədə təxminən iki dəfə çoxdur. Məhsulun satışına gəlincə isə, fermerlər ilin əvvəlindən tütün emalı zavodu ilə müqavilə bağlayıblar ki, mövsümün əvvəlində bitkinin qurudulmuş yarpağını həmin müəssisələrə satacaqlar. Bu, kəndlilərin işini bir qədər də asanlaşdırır.
Fermerlər hazırda becərmə işləri gördüklərini dilə gətirirlər. Suvarılma vaxtında aparılır. Alaq otları təmizlənəndən sonra isə tütün sahələri yenidən suvarılacaq. Keçən il hər hektardan 4 ton məhsul götürən təsərrüfatçılar bu il məhsuldarlığın 5 tona çatacağına əminliklərini bildirirlər. Qeyd edilməlidir ki, tütünün yaxşı məhsul verməsi üçün də xeyli zəhmət tələb olunur. İşlərin çoxu əl əməyi ilə görülür. Tütün toxum şəklində torpağa səpilir. İstixana şəraitində şitil yetişdirilərək əkin sahələrinə köçürülür. Bundan sonra ardıcıl şəkildə suvarma və toxalama işləri aparılır. Tütün susevər bitkidir. Yarpaqlarının böyüklüyü onun məhsuldarlığından xəbər verir. Bunun üçün də tez-tez suvarılması məsləhət görülür.
Bu il Şəki rayonunda da tütün əkini sahələri əvvəlki illə müqayisədə 58 hektar artırılaraq 843 hektara çatdırılıb. Əkin sahələrinin 502,5 hektarına “Virciniya”, 56,5 hektarına “Berley”, 284 hektarına isə yerli tütün sortları əkilib.
Artıq təsərrüfatlarda tütün yığımına başlanılıb. İlk günlər “İnter-Tobacco” MMC-nin rayonda fəaliyyət göstərən tütün istehsalı və emalı məntəqəsi tərəfindən fermerlərdən qurudulmaq üçün yaş halda 57 tona yaxın “Virciniya” növlü ətirli tütün yarpağı qəbul edilib. “Berley” və yerli tütün sortlarını isə fermerlər özləri qurutduqdan sonra cəmiyyətə təhvil verəcəklər. Xatırladaq ki, 2016-cı ildə Şəki rayonunda 785 hektar sahədə tütün yetişdirilib, 2441 ton quru tütün istehsal edilib.
Cari ildə Oğuz rayonunun təsərrüfatlarında da 200 hektar sahədə tütün əkilib. Tütün əkini sahələri əvvəlki illə müqayisədə 14 dəfədən çox artıb. Oğuzlu fermerlər bu il 31 hektar sahədə “Virciniya” növlü ətirli, 169 hektar sahədə isə yerli tütün sortları yetişdiriblər. Hazırda təsərrüfatlarda tütünün yığılması və qurudulması işləri mütəşəkkil qaydada davam etdirilir. Fermerlər iyul ayının əvvəlinə qədər sahələrdən 36 ton “Virciniya” növlü yaşıl tütün kütləsi toplayaraq qurudulması üçün “İnter-Tobacco” MMC-nin Şəkidə fəaliyyət göstərən tütün istehsalı və emalı məntəqəsinə təhvil veriblər. Bundan əlavə, oğuzlu fermerlər indiyədək yetişdirdikləri yerli tütün sortlarından 6,4 ton quru tütün də istehsal ediblər. Vurğulanmalıdır ki, ötən il Oğuz rayonunda tütünçülüklə 3-4 ailə-fermer təsərrüfatı məşğul olurdusa, bu il belə təsərrüfatların sayı 17-yə çatıb.
Rayonun Padar kəndindən olan fermer Qərib Yunusov ötən il 3 hektara yaxın sahədə tütün əkib. Dövlətin bu sahəyə dəstəyindən ruhlanan fermer bu il tütün əkini sahələrini 4 dəfədən çox genişləndirərək 12 hektara çatdırıb. Fermerin dediyinə görə, əkin zamanı əsasən yerli tütün sortlarına üstünlük verib. Hazırda onun təsərrüfatında 13 nəfər mövsümi işlə təmin olunub. Sahələrdən yığılan tütün ipə düzülərək qurudulur. Tütün açıq hava şəraitində qurudulduqdan sonra emal müəssisəsinə təhvil veriləcək.
İsmayıllı rayonunda da sahibkarlar tütün dəriminə start veriblər. Cari mövsümdə Diyallı, Təzəkənd və Qalınçaq ərazi vahidlərində ümumilikdə 15 hektarda tütün yetişdirilib. Tütün dərimini vaxtında və itkisiz başa çatdırmaq üçün ciddi səy göstərən sahibkarlar məhsulu sahələrdə hazırlanan xüsusi yerlərdə ipə düzərək qurudurlar. Qurudulan məhsul irəlicədən bağlanan müqaviləyə əsasən, Şəkidəki “İlham M” MMC-yə satılacaq. Bu il bölgədə azı 30 ton tütün istehsalı gözlənilir.
Qeyd edək ki, tütünçülük vaxtilə İsmayıllıda təsərrüfatın ənənəvi sahələrindən olub. 25 illik fasilədən sonra, nəhayət, ötən ildən etibarən rayonda yenidən tütün əkininə başlanıb. Keçən il 5 hektarda, bu il isə üç dəfə çox sahədə məhsul yetişdirilib. Bildirilir ki, gələn il əkin sahələri azı iki dəfə artırılacaq.
Qax rayonunun tütünçülük təsərrüfatlarında da artıq bir neçə gündür ki, tütün yığımına başlanılıb. Yığılan yaş tütün qurudulmaq üçün sahələrdən birbaşa “İnter-Tobacco” MMC-nin rayonda fəaliyyət göstərən tütün istehsalı və emalı məntəqəsinə gətirilir. İndiyədək fermerlərdən 93 ton yaş tütün qəbul olunub.
Məntəqənin aqronom-texnoloqu İbrahimxəlil Babayev AZƏRTAC-a bildirib ki, tütünün qurudulması üçün məntəqədə 60 ədəd odla tütünqurutma kamerası var. Hazırda 13 kameraya tütün qoyulub. Tütünün qurudulması prosesi 7-8 gün çəkir. Qurudulan tütün preslənərək anbara yığılacaq və daha sonra tütün emalı zavoduna təhvil veriləcək.
Xatırladaq ki, cari ildə rayonda tütün əkini sahələri əvvəlki illə müqayisədə 275 hektar artırılaraq 605,8 hektara çatdırılıb. Əkin sahələrinin 582,3 hektarına “Virciniya”, 8,5 hektarına “Berley”, 15 hektarına isə yerli tütün sortları əkilib.
2016-cı ildə rayonda 331 hektar sahədə tütün əkilib, 328,8 ton quru tütün istehsal olunub.
Bu il Qazaxda da 50 hektar sahədə tütün əkilib. Bunun 30 hektarı Kosalar kəndi ərazisindədir. Burada əkilən tütün “Virciniya” sortudur. Bu sortun xüsusiyyətinə görə boyu uca olmasa da, yarpaqları enli və çox olur ki, bu da məhsuldarlıq baxımından əlverişlidir. Kənd sakinləri tütünün maya dəyərinin azaldılması üçün şitili özləri yetişdiriblər.
Kosalar kəndindən olan tütünçü Nailə Həbibova bildirib ki, məhsul əkilib becərilib, ona qulluq göstərilib və hazırda tütün yarpaqlarının dərilmə vaxtı çatıb. O deyib ki, yarpaqları qurudub zavoda təhvil verəcəklər. Qeyd edək ki, tütünçülər yığdıqları yarpaqları elə sahənin yaxınlığında ipə düzüb qurudurlar. Eyni zamanda, tütünün alaq otlarından təmizlənməsi işi də aparılır. Bu işlə də təsərrüfatlarda 50-60 nəfər məşğul olur.
“İnter-Tobacco” MMC-nin Zaqatala rayonunun Aşağı Tala kəndi ərazisində fəaliyyət göstərən tütün istehsalı və emalı məntəqəsi də istehsalçılardan yaşıl tütün yarpağının qəbuluna başlayıb. İlk günlərdə məntəqəyə Balakən və Zaqatala rayonlarının təsərrüfatlarından 10 tona yaxın yaşıl tütün kütləsi daxil olub.
Emal məntəqəsinə cari mövsümün ilk tütün məhsulunu Zaqatala rayonunun Maqov kəndindən Ömər Əhmədov və Balakən rayonunun Püştətala kəndindən Şamsu Bayramova təhvil veriblər. Tütünün qurudulması üçün məntəqədə 56 ədəd odla tütünqurutma kamerası quraşdırılıb. Hazırda bu kameraların hamısı mövsümə tam hazır vəziyyətdədir. Hər kamera bir dəfəyə 8 ton yaş tütün qəbul edir və tütünün qurudulması prosesi 6-7 gün çəkir.
Pərviz SADAYOĞLU

 
  • Oxunub:  7710  |  
  • Tarix:  19-07-2017  |  
  •    Çap et   |  

Qəzetin son buraxılışı

Prezident İlham Əliyev: Azərbaycanın vahid və dayanıqlı dünyada rolu

22 Yanvar 13:03
Kestutis Yankauskas: "Azərbaycanın yeni formalaşacaq parlamenti ilə də əməkdaşlıq edəcəyik"
22 Yanvar 11:53
MSK Milli Məclisə seçkilərlə əlaqədar bülletenlərin çapına yaxın günlərdə başlayacaq
22 Yanvar 11:42
Əli Əhmədov: Azərbaycan islahatlara açıq ölkədir
22 Yanvar 11:38
Seçki mübahisələrinin məhkəmə qaydasında həlli mövzusunda layihəyə start verilib
22 Yanvar 11:31
Məzahir Pənahov: “İndiyə qədər MSK-ya 32 şikayət daxil olub”
22 Yanvar 11:25
Bu gün xalqımızın igid oğlu, general-mayor Həzi Aslanovun anadan olmasının 110 illik yubileyidir
22 Yanvar 11:23
Tieri Mariani: “Yeni tərkibli parlament ölkənin gələcək inkişafında mühüm rol oynayacaq”
22 Yanvar 11:16
19 saylı Nərimanov I seçki dairəsinin məntəqələri bütün zəruri avadanlıqlarla təmin olunub
22 Yanvar 11:13
Dini Qurumlarla İş üzrə Dövlət Komitəsinin rəhbərliyi vətəndaşların müraciətlərini dinləyib
22 Yanvar 10:07
IDEA İctimai Birliyi vətəndaşlara müraciət edib
21 Yanvar 22:58
Gürcüstan Parlamentinin sədri Azərbaycanın Müdafiə naziri ilə görüşüb
21 Yanvar 22:46
Arye Qut: Qanlı Qara Yanvar Azərbaycan xalqının müstəqillik uğrunda mübarizə tarixinin mərdlik və qəhrəmanlıq səhifəsidir
21 Yanvar 22:41
Avropa Yenidənqurma və İnkişaf Bankı Azərbaycanda aparılan uğurlu islahatları yüksək qiymətləndirir
21 Yanvar 22:11
Prezident İlham Əliyev Davosda Xorvatiya Respublikasının Baş Naziri Andrey Plenkoviç ilə görüşüb
21 Yanvar 21:52
Prezident İlham Əliyev Davosda Dünya İqtisadi Forumunun prezidenti Borge Brende ilə görüşüb
21 Yanvar 21:33
Prezident İlham Əliyev Davosda Türkiyənin Xarici İşlər naziri ilə görüşüb
21 Yanvar 20:47
Mərkəzi Seçki Komissiyasının iclası keçirilib
21 Yanvar 20:32
"Signify" şirkətinin baş icraçı direktoru ilə görüşdə Azərbaycana yeni texnologiyaların gətirilməsi məsələsi müzakirə olunub
21 Yanvar 18:56
Azərbaycanın Müdafiə naziri Tbilisidə Qəhrəmanlar meydanını ziyarət edib
21 Yanvar 18:31
70 saylı Masallı şəhər seçki dairəsindən deputatlığa namizəd Məşhur Məmmədovun qadın seçicilərlə görüşü keçirilib
21 Yanvar 18:27
13 saylı Xəzər - Pirallahı seçki dairəsindən namizədliyi irəli sürülmüş Rauf Əliyevin Pirallahı qəsəbəsində ağsaqqal və ziyalı seçiciləri ilə görüşü keçirildi
21 Yanvar 18:26
Mustafa Şəntop: Türkiyə Dağlıq Qarabağ münaqişəsini özünün də çox ciddi problemi hesab edir
21 Yanvar 18:19
38 saylı dairənin seçiciləri: Birmənalı olaraq Naqif Həmzəyevə səs verəcəyik
21 Yanvar 18:15
Mövlud Çavuşoğlu: Türkiyənin məqsədi Liviyada daimi atəşkəsi təmin etməkdir
21 Yanvar 18:14
Səhər yuxudan oyanan kimi su için!
21 Yanvar 18:11
Milli Məclisə seçkilərlə əlaqədar 112 beynəlxalq müşahidəçi akkreditasiyadan keçib
21 Yanvar 18:09
MSK: "95 nəfər namizədliyini geri götürərək mübarizəsini dayandırıb"
21 Yanvar 17:59
Deputatlığa namizəd Vüqar İskəndərov Şəki şəhərində Qarabağ qaziləri və şəhid ailələri ilə görüşüb
21 Yanvar 17:51
MSK sədri: "1542 nəfərin namizədliyi qeydə alınıb"
21 Yanvar 17:20
YAP tərəfindən 48 saylı Yevlax seçki dairəsindən deputatlığa namizəd İlham Məmmədovun seçicilərlə görüşü keçirilib
21 Yanvar 17:01
19 saylı Nərimanov birinci seçki dairəsindən deputatlığa namizəd Hikmət Babaoğlu seçicilərlə növbəti görüş keçirib
21 Yanvar 17:00
Yol hərəkəti təhlükəsizliyinin vəziyyəti müzakirə olunub
21 Yanvar 16:47
Azərbaycan və Gürcüstanın Müdafiə nazirlikləri arasında 2020-ci il üçün ikitərəfli əməkdaşlıq Planı imzalanıb
21 Yanvar 16:44
Ağdaş seçiciləri: Hər zaman yanımızda olan YAP-ın namizədinə səs verəcəyik
21 Yanvar 16:40
Vüsal Qasımlı: Azərbaycan Davos platformasından səmərəli istifadə edir
21 Yanvar 16:35
YAP-ın namizədi Emin Hacıyev Sumqayıt şəhərində seçicilərlə görüşüb
21 Yanvar 16:34
Azərbaycan ilə Dubay aqroturizm sahəsində əməkdaşlıq perspektivlərini müzakirə edib
21 Yanvar 16:30
91 saylı Ucar seçki dairəsi üzrə YAP tərəfindən namizədliyi irəli sürülmüş Ramil Həsənin seçicilərlə görüşləri keçirilib
21 Yanvar 16:28
Zakir Həsənov: Azərbaycan və Gürcüstan həm ikitərəfli, həm də üçtərəfli formatlarda səmərəli əməkdaşlıq edir
21 Yanvar 16:22
Türkiyəli politoloq: “Azərbaycanda demokratik seçki ənənəsi formalaşıb”
21 Yanvar 16:06
YAP-ın 103 saylı Gədəbəy seçki dairəsindən deputatlığa namizədi Sevinc Hüseynova Kiçik Qaramurad və Parakənd kəndlərinin seçiciləri ilə görüşüb
21 Yanvar 15:54
Anadolu Agentliyi 20 Yanvar faciəsi ilə bağlı infoqrafika hazırlayıb
21 Yanvar 15:50
ABŞ Konqresinin daha bir üzvü 20 Yanvar faciəsinin 30 illiyi ilə bağlı bəyanat verib
21 Yanvar 15:34
MDB müşahidəçilər missiyası XİN, DİN və Baş Prokurorluqda görüş keçirəcək
21 Yanvar 15:21
68 saylı Cəlilabad kənd seçki dairəsində 74 müşahidəçi qeydiyyatdan keçib
21 Yanvar 15:02
Azərbaycanın Müdafiə naziri Tbilisidə ulu öndər Heydər Əliyevin abidəsini ziyarət edib
21 Yanvar 14:58
Akademik Musiqili Teatrın səhnəsində “Fransızsayağı qarnir” təqdim olunacaq
21 Yanvar 14:54
Multikulturalizm Mərkəzi 20 Yanvar faciəsinin 30 illiyinə həsr olunmuş konfrans keçirib
21 Yanvar 14:51
Bakıda “İslam mədəniyyətində birgəyaşayış təcrübəsi” mövzusunda beynəlxalq simpozium keçiriləcək
21 Yanvar 14:46
AŞPA nümayəndə heyəti sabah Azərbaycana gələcək
21 Yanvar 14:39
Dünya Səhiyyə Təşkilatı yanvarın 22-də təcili iclas çağırır
21 Yanvar 14:30
WhatsApp-da reklam göstərilməyəcək
21 Yanvar 14:26
Somalidə törədilən partlayış zamanı yaralananlar Türkiyəyə gətirilib
21 Yanvar 14:18
Deputatlığa namizəd Aqiyə Naxçıvanlı Oğuz rayonunda seçicilərlə görüşüb
21 Yanvar 14:15
Şərqdə ilk opera yazan qadın bəstəkar Şəfiqə Axundovanın anadan olmasından 96 il ötür
21 Yanvar 14:07
Deputatlığa namizəd Ziyafət Əsgərov 20 Yanvar şəhidlərinin ailə üzvləri ilə görüşüb
21 Yanvar 14:03
Yeni Azərbaycan Partiyasının Milli Məclisə seçkilərlə əlaqədar yap2020.az seçki saytı fəaliyyətə başladı
21 Yanvar 12:51
“Carlsberg Group” şirkəti Azərbaycana investisiya qoyuluşunu artırmaq niyyətindədir
21 Yanvar 12:27
UNEC-də növbəti “Açıq qapı” günü
21 Yanvar 12:21
Elxan Şahinoğlu: “Formalaşacaq parlament ölkəmizdəki yeni çağırışlara cavab verməlidir”
21 Yanvar 12:11
Lev Spivak: Əminəm ki, formalaşacaq parlament ölkədəki yeniliklərə uyğun olacaq
21 Yanvar 12:09
Azərbaycanın Müdafiə nazirinin Gürcüstana səfəri başlayıb
21 Yanvar 12:03
Bakı Ali Neft Məktəbinin altı tələbəsi İspaniyada təhsil alacaq
21 Yanvar 11:59
Bu gün Davosda Dünya İqtisadi Forumu işə başlayır
21 Yanvar 11:47
Parlament seçkilərində heç bir siyasi təşkilat Yeni Azərbaycan Partiyasına rəqib ola bilməz
21 Yanvar 11:25
Yeni Azərbaycan Partiyası tərəfindən namizədliyi irəli sürülən Hicran Hüseynovanın seşicilərlə görüşləri davam edir
21 Yanvar 11:20
Sədaqət Vəliyeva ev görüşlərinə şəhid Zakir Cəfərovun ailəsinin mənzilindən başladı
21 Yanvar 11:16
YAP parlament seçkilərində növbəti möhtəşəm qələbəsini qazanacaq
21 Yanvar 10:52
“Formalaşacaq parlament ölkədə davamlı siyasi sabitliyin daha da möhkəmləndirilməsində mühüm rol oyanyacaq”
21 Yanvar 10:47
MSK parlament seçkiləri ilə bağlı yeni kitabçalar nəşr edib

Video

 

Müsahibə

»»»
 

Müəlliflər


»»»
ARXİV
B Be Ça Ç Ca C Ş
1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 15 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28 29 30 31
HAVA HAQQINDA
Bakı
gündüz+6 +10
gecə0 +3