Ana səhifə »  Müsahibə »  Qlobal internet şəbəkəsinin inkişafı bu istiqamətdə bir sıra məsələlərin qanunvericiliklə tənzimlənməsini zəruri edir
A+   Yenilə  A-
Qlobal internet şəbəkəsinin inkişafı bu istiqamətdə bir sıra məsələlərin qanunvericiliklə tənzimlənməsini zəruri edir

Milli Məclisin deputatı Sona Əliyeva www.yap.org.az saytına müsahibə verib:
- Sona xanım, bildiyimiz kimi, müasir dövr internet əsri kimi səciyyəvidir. Azərbaycanda da əhalinin böyük hissəsi internet istifadəçisidir. Sizcə, virtual aləmin üstünlükləri ilə yanaşı, nə kimi zərərli cəhətləri var?
- Qlobal internet şəbəkəsinin inkişafı virtual aləmdə bizi çox təhlükəsiz vəziyyətə gətirir. Düşünürəm ki, gələcəkdə virtual aləm də müəyyən qanunvericiliklə ciddi şəkildə tənzimlənməlidir, bu sahədə mövcud qanunvericilik isə təkmilləşdirilməlidir. Virtual aləmdə fiziki olmasa da, insanların elektron formada müəyyən bir ad, loqin və niklə düşüncə mövcudluğu vardır. Biz kütləvi şəkildə internetdən müxtəlif növ informasiya alırıq və hətta deyərdim ki, bu informasiya axınının altında qalırıq. İnsan adətən şüuraltı olaraq mühitdə sərhədlər qoymayan hər bir şeyi təhlükə olaraq qavrayır. Bizim evimiz, cəmiyyətdəki münasibətləri tənzimləyən müəyyən qayda-qanunlar, ümumiyyətlə, mühitlə aramızda sərhəd qoyan hər şey bizim üçün nisbi də olsa təhlükəsizlik, qorunduğumuz hissini yaradır. Virtual aləmdə isə biz fiziki olaraq deyil, yalnız düşüncəmizlə virtual mövcudluğumuz sayəsində bu daxili immunitetdən məhrumuq, həmçinin bizim “təhlükəsizliyimizi” təmin edəcək heç bir baryer və sərhəd yoxdur. Dəfələrlə olub ki, sosial şəbəkələrdə profilimiz sındırılıb, mənim aləmimdə bu, yad adamın mənim evimə soxulması kimi bir haldır. Nəzərə alsaq ki, sosial şəbəkələrdəki profilimiz, elektron poçtumuz və digər elektron qeydiyyatlarımız bizim şəxsi və iş həyatımız haqqında bütün məlumatları özündə saxlayır, buna müdaxilə hər an baş verə bilirsə, deməli, biz təhlükədəyik.
Çox qarşılaşdığımız adi bir halı misal gətirmək istəyirəm. Fikir vermisinizsə, kompüterinizdə və ya telefonunuzda hər hansı axtarış sistemində hər hansı bir mövzunu axtarırsınızsa, sonradan elektron poçtunuza və ya sosial şəbəkədəki profilinizə həmin mövzu ilə bağlı reklamlar və ya tövsiyələr gəlir. Bu halın özü göstərir ki, internetdə bizim konfidensionallığımız tamlığı ilə təmin olunmur və haradasa bizim məlumatlara çıxış var, baxmayaraq ki, kompüterimizdə və digər istifadə etdiyimiz elektron əşyalarda internetdə təhlükəsizlik ilə bağlı müxtəlif proqramlardan istifadə edirik.
- Xüsusilə uşaq və yeniyetmələrin nəzarətsiz şəkildə virtual məkanda mövcudluğu hansı problemlər yarada bilər?
- Günümüzün reallıqlarından biri də odur ki, televizor, kompüter və digər texnoloji avadanlıqlar uşaqlarımızın ilk tərbiyəçisidir... Valideynlərə və özümüzə sual verək: gün ərzində uşaqlarımıza nə qədər vaxt ayırırıq, dünya və virtual aləmdə necə vaxt keçirməsindən tam olaraq məlumatlıyıqmı? Sirr deyil ki, sosial şəbəkələr vasitəsilə övladlarımız müxtəlif dini radikal qruplara meyillənir, bəzən bilərəkdən və ya bilməyərəkdən şantaja, təhqirə, təhdidə məruz qalır, hər gün cinayətkarlığı təbliğ edən informasiya ilə rastlaşır, bəzən intihara və evdən qaçmağa təhrik olunur, buraya qorxu və həyəcan məzmunlu müxtəlif informasiyanı da daxil etsək, mənzərə tam olur... Burada internetin və sosial şəbəkələrin pis və təhlükə dolu olduğu fikrini yaratmağa çalışmıram, lakin təsəvvür etsək ki, övladlarımız bu sərhədsiz, demək olar ki, nəzarətsiz virtual dünyanın tam ortasındadırlar, bu məkanda baş verə biləcək mümkün təhlükə və hadisələr haqqında düşünməyə dəyər... Reallıqda isə bununla bağlı bir çox hadisələrin də şahidi olmuşuq... Yəqin ki, uşaqlarımızın virtual aləmdə təhlükəsizliyinin necə təmin olunmasını, baş verə biləcək xoşagəlməz hallardan necə qorunmasının mümkünlüyünü tamlığı ilə anlamırıq və bununla bağlı bir qeyri-müəyyənlik hökm sürür. Adətən küçədə özümüz və uşaqlarımız yad adamlarla danışmır, bu cür münasibətlərdən ehtiyat edirik.
- Bu məsələlərin qanunvericiliklə tənzimlənməsi nə dərəcədə realdır?
- Dünyanın istənilən nöqtəsindən istənilən adama çıxış mövcuddur və fiziki olaraq bu aləmdə olmadığımız üçün şüuraltı olaraq yad insanla təmasdan qorxu hissini keçirmirik, bununla da istənilən tanımadığımız adamla əlaqə qurur, yazışır, bəzən isə dostlaşırıq. Bəs gözümüzdən kənara qoymadığımız uşaqlarımızın necə bu nəzarətsiz dünyada olmasına imkan veririk? Normal həyatda uşaqların məhdudlaşdırılmış və ya qadağan olunmuş qeyri-etik, qeyri-qanuni və bu kimi digər çap vasitələrinə əlçatanlığı çox azdır, internetdə isə istənilən informasiya açıq bufetdə olduğu kimidir, seç və götür...
Bəlkə, mənim baxışlarım yetərincə sərt və mühafizəkardır, lakin mən düşünürəm ki, uşaqların internetdə müəyyən saytlara və əsasən də sosial şəbəkələrə girişinə müəyyən məhdudiyyətlər qoyulmalıdır və buna ciddi nəzarət olmalıdır.
Üzvü olduğum parlamentin İnsan hüquqları komitəsində bu yaxınlarda çox əhəmiyyətli və vacib olan “Uşaqların zərərli informasiyadan qorunması haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanunu müzakirəyə çıxarıldı və həqiqətən də, çox dəyərli, maraqlı təkliflər irəli sürüldü.
- “Uşaqların zərərli informasiyadan qorunması haqqında” qanun layihəsinin əhəmiyyəti nədən ibarətdir?
- Qeyd etdiyim kimi, bu sənəd çox vacibdir. Və mən də qanunla bağlı müəyyən təkliflərlə çıxış etmişəm. İlk növbədə, qeyri-qanuni və qeyri-etik hərəkətlərə məruz qalmış yetkinlik yaşına çatmayanların şəxsiyyətinin müəyyən olunmasına və ya açıqlanmasına bilavasitə imkan yaradan məlumatların: ad, soyad və atasının adının, ünvanının, fotoşəkil, video və səs yazılarının, təhsil aldığı və ya işlədiyi müəssisənin adının elektron və çap mediasında yayılmasının qadağan olunması bu layihədə nəzərdən keçirilməlidir.
İkincisi, milli mentalitetimizə və dəyərlərimizə zidd olan, insanlar arasında qeyri-ənənəvi münasibətləri təbliğ edən informasiyanın qadağan olunması da bu layihədə nəzərə alınsın. Həmçinin qanun layihəsinə əsasən uşaqların zərərli informasiyadan qorunması məqsədilə ekspertiza qaydaları müəyyən olunacaq və müəyyən hüquqi aktlarla tənzimlənəcək. Arzu edərdik ki, qanun qüvvəyə mindikdən sonra bu sahədə qanunvericiliyə riayət olunmasına dövlət və ictimai nəzarət səmərə verəcək şəkildə təmin edilsin.
Eyni zamanda, məqsədəmüvafiq olarsa, qlobal internet şəbəkəsinin və texnologiyanın sürətli inkişafını nəzərə alaraq, uşaqların informasiya təhlükəsizliyinin təmin edilməsi ilə bağlı Dövlət proqramı hazırlansın və reallaşdırılsın. Bununla yanaşı, fikrimcə, ümumtəhsil məktəblərində valideyn və şagirdlər arasında uşaqların internet təhlükəsizliyi və zərərli informasiyadan qorunması ilə bağlı maarifləndirmənin aparılmasının davamlı mexanizmlərin hazırlanması və həyata keçirilməsi təmin olunmalıdır.

 
  • Oxunub:  8640  |  
  • Tarix:  08-06-2018  |  
  •    Çap et   |  
Get Adobe Flash player
Xəzər hövzəsi regionunda əməkdaşlıq keyfiyyətcə yeni tarixi mərhələyə qədəm qoyur

17:57
15 Avqust
Rumıniya və Bolqarıstan KİV-ləri Xəzər dənizinin hüquqi statusu ilə bağlı Konvensiyanın imzalanmasından yazır
17:42
15 Avqust
Yenidən qurulan Qax Damazlıq İpəkçilik Stansiyası kümçüləri damazlıq barama toxumları ilə tam təmin edəcək
17:37
15 Avqust
Cənubi Qafqaz reallıqları: Aleksandr Duqinin ermənilərə cavabı
17:20
15 Avqust
“Con Batçelor Şou”: Tərtər rayonundan reportaj
16:50
15 Avqust
Sevinc Fətəliyeva: Konvensiya Azərbaycanın iqtisadi qüdrətinin daha da artmasına töhfə verəcək
16:26
15 Avqust
Misirli jurnalistlərə Azərbaycanda təhsilalma imkanları barədə geniş məlumat verilib
16:03
15 Avqust
Qurban bayramı münasibətilə Qafqaz Müsəlmanları İdarəsinin tövsiyəsi
15:16
15 Avqust
Heydər Əliyev Mərkəzinin parkında qılıncoynatma üzrə ustad dərsləri keçiriləcək
15:05
15 Avqust
Xarici ölkələrdə Azərbaycanın ticarət evlərinin fəaliyyətinə dair müzakirələr aparılıb
14:49
15 Avqust
“The Jerusalem Post” qəzetində X Qəbələ Beynəlxalq Musiqi Festivalı haqqında məqalə dərc edilib
14:31
15 Avqust
“Xudat” sərhəd dəstəsinin “Yuxarı Tahircal” sərhəd zastavası kompleksi istifadəyə verilib
14:30
15 Avqust
SOCAR-ın idarə və müəssisələrində səyyar müşavirələr keçirilib
14:14
15 Avqust
Bakıda Xəzər-Qara dəniz Yanacaq Forumu keçiriləcək
14:09
15 Avqust
Rüfət Məmmədov: Azərbaycan daha beş ölkədə Ticarət Evi açacaq
14:04
15 Avqust
Xəzər dənizinin hüquqi statusuna dair Konvensiyanın imzalanması dünya mediasının diqqət mərkəzindədir
14:01
15 Avqust
Ölkə ərazisində havanın temperaturu 34 dərəcəyədək yüksələcək
12:49
15 Avqust
Badmintonçularımız Bolqarıstanda keçirilən beynəlxalq turnirdə iştirak ediblər
12:06
15 Avqust
“YARAT”da uşaqlar üçün növbəti ustad dərsləri təşkil ediləcək
11:48
15 Avqust
Bu gün UEFA Super Kubokunun 44-cü qalibi müəyyənləşəcək
11:33
15 Avqust
Azərbaycan manatının dövriyyəyə buraxılmasından 26 il ötür
11:08
15 Avqust
Elnur Soltanov: Xəzərdə tarixi razılaşma nəticəsində dondurulmuş və mübahisəli yataqlar birgə işlənəcək
11:04
15 Avqust
Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyinin hədəfi Xəzər dənizini ekoloji inkişaf və sabitlik zonasına çevirməkdir
10:49
15 Avqust
Bakıda Almaniya-Azərbaycan biznes forumu keçiriləcək
10:46
15 Avqust
Bakı Beynəlxalq Caz Festivalının proqramı zəngindir
10:40
15 Avqust
Aydın Hüseynov: Zaman ulu öndər Heydər Əliyevin Xəzərin hüquqi statusuna dair ideyalarının həyatiliyini təsdiqlədi
10:30
15 Avqust
Stolüstü tennis üzrə yeniyetmələrdən ibarət Azərbaycan və İran yığmaları birgə təlim-məşq toplanışı keçirirlər
10:28
15 Avqust
Azərbaycanın 17 yaşadək futbolçuları Qazaxıstanda “Prezident kuboku” turnirində iştirak edəcəklər
10:25
15 Avqust
Ermənistan silahlı qüvvələrinin bölmələri sutka ərzində atəşkəs rejimini 91 dəfə pozub
17:53
14 Avqust
Bakı avtovağzalı Qurban bayramı ilə əlaqədar gücləndirilmiş iş rejiminə keçir
17:48
14 Avqust
VII Beynəlxalq Multikulturalizm Yay Məktəbinin iştirakçıları Azərbaycan Prezidentinə müraciət ünvanlayıblar
17:21
14 Avqust
Dünya Səhiyyə Təşkilatının Baş direktoru: Azərbaycanda Davamlı İnkişaf Məqsədlərinin tətbiqi digər ölkələr üçün örnəkdir
17:07
14 Avqust
Türkiyənin Adnan Menderes Universitetinin nümayəndələri Bilik Fondunda olublar
16:55
14 Avqust
Sevinc Fətəliyeva: Sözügedən Konvensiya bütün Xəzəryanı dövlətlər, o cümlədən Azərbaycan üçün olduqca faydalıdır
16:52
14 Avqust
Azərbaycanın Daxili İşlər Nazirliyi Türkiyənin müvafiq qurumları ilə əməkdaşlığa böyük önəm verir
16:06
14 Avqust
“Euronews” Bakıdakı “Yaşıl bazar”la bağlı süjet yayımlayıb
15:31
14 Avqust
Türkiyə dövlət istiqrazları və Rusiyadakı investisiyalar Neft Fondunun hazırkı investisiya strategiyası ilə uyğunluq təşkil edir
15:18
14 Avqust
Xəzər dənizinin hüquqi statusuna dair Konvensiyanın imzalanması Xəzəryanı ölkələr arasında münasibətlərin yeni mərhələsinin əsasını qoydu
14:57
14 Avqust
Dövlət Komitəsində məcburi köçkünlərlə növbəti görüş olub
14:42
14 Avqust
“ASAN xidmət” və “ASAN Kommunal” mərkəzləri işə daha erkən başlayacaq
14:35
14 Avqust
Azərbaycanın yaratdığı müasir infrastruktur Xəzəri mühüm nəqliyyat arteriyasına çevirə bilər
14:04
14 Avqust
Qurban Qurbanov: Uğurlu nəticə qazanmaq üçün meydanda bütün gücümüzü sərf edəcəyik
13:59
14 Avqust
Nazir müavini: TANAP Türkiyənin təbii qaza olan tələbatının 10 faizdən çoxunu təmin edəcək
12:53
14 Avqust
Bu ilin payızında Azərbaycanda Xarici İşlər nazirliklərinin himayəsi altında Xəzər dənizi üzrə iclas keçiriləcək
12:47
14 Avqust
Vüqar Bayramov: Konvensiya Azərbaycan daxil olmaq Xəzəryanı ölkələr üçün böyük iqtisadi dividendlər vəd edir
12:30
14 Avqust
Ukraynalı deputat: Konvensiyanın imzalanması Xəzərdə təhlükəsizliyin təmini üçün atılan mühüm addımdır
12:25
14 Avqust
Eldar İbrahimov: Xəzər dənizinin hüquqi statusuna dair Konvensiya Xəzəryanı ölkələr arasında əməkdaşlıq əlaqələrinin daha da inkişafına müstəsna töhfələr verəcək
12:20
14 Avqust
Şahin İsmayılov: Konvensiya Xəzəryanı ölkələr arasında əməkdaşlığın daha da genişlənməsinə təkan verəcək
11:56
14 Avqust
Almaniyalı tələbələr ölkəmizin turizm imkanları barədə məlumatlandırılıb
11:49
14 Avqust
Ölkəmiz Türkdilli Ölkələrin Əməkdaşlıq Şurasına üzv dövlətlərin turizm nazirlərinin iclasında təmsil olunub
11:19
14 Avqust
Qida Təhlükəsizliyi Agentliyi Qurban bayramı ilə bağlı əhaliyə müraciət edib
10:56
14 Avqust
Bu gün “Qarabağ” klubu UEFA Çempionlar Liqasının III təsnifat mərhələsində cavab oyununu keçirəcək
10:52
14 Avqust
Bilik Fondu Şamaxıda Сümhuriyyət tariximizlə bağlı maarifləndirici tədbirlər təşkil edib
09:46
14 Avqust
Atəşkəs rejimi sutka ərzində 88 dəfə pozulub
09:44
14 Avqust
Rumıniya milli hava yolları Bakı, Tbilisi və Odessaya uçuşlara başlayır
09:35
14 Avqust
Naxçıvan Beynəlxalq Hava Limanında payız-qış mövsümünə hazırlıq işləri müzakirə edilib
09:32
14 Avqust
BMT-nin Baş katibi Xəzərin statusu haqqında Konvensiyanı tarixi sənəd adlandırıb
09:28
14 Avqust
Azərbaycanın nümayəndə heyəti Türkiyənin gənclər sahəsindəki təcrübəsi ilə tanış olub
19:22
13 Avqust
Gənclərimiz ölkə rəhbərliyinin həyata keçirdiyi daxili və xarici siyasəti dəstəkləyirlər
19:06
13 Avqust
Elman Nəsirov: Xəzərin statusu haqqında Konvensiya Xəzəryanı ölkələr arasında əməkdaşlığı yeni müstəviyə çıxaracaq
18:59
13 Avqust
Sevinc Fətəliyeva: Sözügedən Konvensiya bütün Xəzəryanı dövlətlər, o cümlədən Azərbaycan üçün olduqca faydalıdır
18:59
13 Avqust
Elman Məmmədov: Xəzər dənizinin hüquqi statusu haqqında Konvensiyanın imzalanması ilə 5 Xəzəryanı dövlət arasında tarixi razılaşma əldə edildi
18:58
13 Avqust
Adil Əliyev: Bu Konvensiyanın imzalanması bir daha sübut edir ki, Xəzəryanı ölkələr arasında yüksək səviyyədə əməkdaşlıq, etimad və qarşılıqlı fəaliyyət mövcuddur
18:06
13 Avqust
Mehriban Əliyevanın gördüyü işləri UNESCO-da xoşməramlı səfirlər üçün örnək hesab edirlər
17:55
13 Avqust
Dövlət Neft Fondu bu il “Şahdəniz” kondensatın satışından 94 milyon dollar gəlir əldə edib
17:54
13 Avqust
Ermənistan parlamentinin vitse-spikeri Azərbaycanın diplomatik uğurlarını etiraf edib
17:52
13 Avqust
Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyi “Caspian Energy Forum Baku – 2018”-ə rəsmi dəstək göstərir
17:48
13 Avqust
XİN: Azərbaycan qardaş Türkiyə xalqı və dövlətinə hərtərəfli dəstəyini davam etdirəcək
17:46
13 Avqust
Neft Fondu bu il “Azəri-Çıraq-Günəşli”dən 5,6 milyard dollar qazanıb
17:33
13 Avqust
Bu il qeyri-OPEC ölkələrinin neft tədarükü sutkada 59,62 milyon barrel olacaq
17:11
13 Avqust
Təhsil naziri Qazaxda vətəndaşları qəbul edib

Video

 

Müsahibə

»»»
 

Müəlliflər


»»»
ARXİV
B Be Ça Ç Ca C Ş
1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 15 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28 29 30 31
HAVA HAQQINDA