Ana səhifə »  Qəzetin pdf formatı »  Elçin Mirzəbəyli: TANAP-ın açılışı, ilk növbədə, Azərbaycanın və Türkiyənin qələbəsidir
A+   Yenilə  A-
Elçin Mirzəbəyli: TANAP-ın açılışı, ilk növbədə, Azərbaycanın və Türkiyənin qələbəsidir

Son illər Türkiyə ətrafında baş verən hadisələri, bölgədə cərəyan edən ziddiyyətli geosiyasi prosesləri, regional güc mərkəzlərinin qlobal geoiqtisadi proseslərin, meqaenerji və nəqliyyat layihələrinin istiqamətini dəyişmək cəhdlərini nəzərə alsaq, Cənub Qaz Dəhlizinin bir hissəsi olan Trans-Anadolu (TANAP) qaz boru kəmərinin açılışını mühüm hadisə kimi qiymətləndirmək olar.

Bu fikri AZƏRTAC-a açıqlamasında siyasi ekspert Elçin Mirzəbəyli bildirib. O qeyd edib ki, Cənub Qaz Dəhlizinin rəsmi açılış mərasimindən sonra TANAP-ın açılışının keçirilməsinə Azərbaycanla Türkiyənin, təbii ki, Gürcüstan da daxil olmaqla, enerji dəhlizlərinin diversifikasiyası istiqamətində illər öncə başladığı və pozuculuğu dövlət siyasətinə çevirən bəzi ölkələrin skeptik yanaşdığı prosesin növbəti dəfə öz məntiqi nəticəsinə varması və nəticənin bayram edilməsi kimi yanaşmaq daha doğru olar. Region dövlətlərinin iqtisadi gücə çevrilməsinə, müstəqil siyasət yürütməsinə ən müxtəlif ölkələrdən və ən müxtəlif nüfuz müvəkkilləri vasitəsilə mane olmağa çalışan dairələr hələ də bu prosesə qarşı müqavimət göstərməyə çalışırlar. Bütün bunlara baxmayaraq, Prezident İlham Əliyevin söylədiyi kimi, TANAP kimi nəhəng layihənin həyata keçirilməsi Türkiyə və Azərbaycan liderlərinin birgə siyasi iradəsi nəticəsində mümkün oldu. Cənub Qaz Dəhlizi ilə bağlı ilk bəyannamənin imzalandığı 2011-ci ilədək Azərbaycan qazının Gürcüstan və Türkiyə üzərindən Avropaya nəql edilməsi ilə bağlı çoxsaylı müzakirələr aparılıb, Mərkəzi Asiya da daxil olmaqla daha geniş bir ərazini əhatə edəcəyi bildirilən layihə təşəbbüsləri irəli sürülüb. Azərbaycanın iştirakının nəzərdə tutulduğu və tutulmadığı çoxsaylı ideyalar dilə gətirilib və hətta uzunmüddətli müzakirələrin predmetinə çevrilib. Nəzərə alsaq ki, bütün bu təşəbbüslərin ideya müəllifləri hansısa marginal qruplar, yaxud beynəlxalq arenada hər hansı bir təsir gücünə malik olmayan ölkələr deyil, tarixboyu dünyanın enerji xəritəsini cızan, istiqamətləri və hədəfləri müəyyənləşdirən dövlətlər və transmilli şirkətlər olub, o zaman Azərbaycan və Türkiyənin liderlərinin qətiyyətli mövqeyinin, gərgin əməyinin, siyasi manevr potensialının miqyasını müəyyənləşdirmək mümkündür. Azərbaycan Prezidenti TANAP-ın açılış mərasimindəki çıxışında bu layihənin ərsəyə gəlməsində göstərdiyi fədakarlıq barədə olduqca böyük təvazökarlıqla danışsa da, geridə qalan zaman kəsiyində baş verən tarixi proseslər, qlobal qarşıdurmalar, soyuq enerji və ticarət müharibələri müstəvisində dəyərləndirmələr aparmaq mümkündür.

Ümumi vəziyyətlə bağlı xatırlatma verən ekspert əlavə edib ki, 2002-ci ildən başlayaraq həyata keçirilməsi üçün hazırlıqlarına başlanılan “Nabukko” layihəsi ilə bağlı proses bəzi iştirakçı ölkələrin, eləcə də Avropanı təbii qazla təmin edən ənənəvi ixracatçıların manipulyativ davranışları, çoxsaylı informasiya təxribatları ilə qarşılaşdı. Türkmənistandan Azərbaycana, buradan isə Avropa İttifaqına, ilk növbədə, Avstriya və Almaniyaya çəkilməsi nəzərdə tutulan 3300 kilometrlik “Nabukko” qaz kəmərinin bu səbəbdən də dalana dirəndiyini deyən müsahibimiz bildirib ki, layihənin həyata keçirilməsinə başlanılması ilə bağlı hər dəfə yeni tarix müəyyənləşdirildi. Bu vəziyyət isə şübhəsiz ki, layihənin həyata keçirilməsində maraqlı olan dövlətləri, xüsusilə də Azərbaycanı və Türkiyəni, eləcə də Avropa İttifaqının birqütblü enerji asılılığında olmasını arzulamayan, bunun geoiqtisadi nəticələrini hesablayan dövlətləri qane edə bilməzdi.

Elçin Mirzəbəyli qeyd edib ki, bu vəziyyəti dəyişmək üçün “Nabukko” layihəsində də iştirak edən bəzi ölkələrin çoxsaylı manevrlərinə baxmayaraq, 2009-cu ildə Avropa İttifaqının enerji ixracatçılarının inhisarına son qoyulması məqsədilə “Üçüncü enerji paketi” qəbul edilib. 2011-ci ildə Azərbaycanla Avropa Komissiyası arasında “Cənub Qaz Dəhlizi” layihəsi ilə bağlı bəyannamə imzalandı. Bu kontekstdə Azərbaycanın təşəbbüsü ilə Trans-Anadolu qaz boru kəməri gündəmə gəldi və layihənin həyata keçirilməsi ilə bağlı Azərbaycan və Türkiyənin liderləri təzyiq və təxribat xarakterli çoxsaylı kampaniyaların qarşısında vahid mövqe, güclü siyasi iradə nümayiş etdirdilər. Avropa İttifaqında ənənəvi qaz ixracatçıları vasitəsilə əsas qazpaylayıcı şəbəkələrə sahiblənmiş, Avropa İttifaqının enerji siyasətində aparıcı mövqelərini itirməklə barışmayan, eləcə də “Nabukko”dan əli üzülən bəzi ölkələr Azərbaycana və Türkiyəyə qarşı ən müxtəlif bəhanələrlə böhtan və qarayaxma kampaniyalarını gücləndirməyə başladıqlarını deyən ekspert vurğulayıb ki, Avropa Parlamentində Azərbaycan və Türkiyə ilə bağlı aparılan çoxsaylı müzakirələri, bu prosesdə Avstriya və Almaniyadan olan deputatların xüsusi fəallıq göstərmələrini xatırlamaq baş verənlərin mahiyyətini dəyərləndirmək üçün yetərlidir. Bütün bunlara baxmayaraq, Azərbaycan və Türkiyə prezidentlərinin siyasi iradəsi, qətiyyətli mövqeyi maneələrin dəf edilməsinə, prosesin tez bir zamanda irəli aparılmasına imkan yaratdı. Məhz bu səbəbdən Prezident İlham Əliyev açılış mərasimində TANAP-ın istismara verilməsini Türkiyə-Azərbaycan qardaşlığının təzahürü, zəfəri kimi qiymətləndirdi, hər iki ölkənin birlikdə XXI əsrin enerji tarixini yazdıqlarını vurğuladı. Bu, şübhəsiz, belədir. Layihədə iştirak edən və prosesi dəstəkləyən bütün digər ölkələrin və şirkətlərin əməyi də yüksək dəyərləndirilməlidir. Lakin bu tarixi hadisə, ilk növbədə, Azərbaycanın və Türkiyənin qələbəsidir. Bu, Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin və Türkiyənin dövlət başçısı Rəcəb Tayyib Ərdoğanın bölgə xalqlarının rifahına, Avropanın enerji təhlükəsizliyinə, sülhə, əmin-amanlığa, sabit və dayanıqlı inkişafa verdikləri ən böyük töhfədir.

 
  • Oxunub:  2190  |  
  • Tarix:  14-06-2018  |  
  •    Çap et   |  
Get Adobe Flash player
Azərbaycan parlamenti ölkəmizin müstəqilliyini möhkəmləndirir, sürətli inkişafını təmin edir, bu inkişafa öz töhfəsini verir

21:12
24 Sentyabr
Bakıda Səudiyyə Ərəbistanının milli bayramı qeyd edilib
20:29
24 Sentyabr
Məhkəmə fəaliyyətinin səmərəliliyinin artırılması istiqamətində tədbirlər görülür
20:25
24 Sentyabr
Azərbaycan Dillər Universitetinin tələbələri Aleksandr Soljenitsının yaradıcılığına maraq göstərirlər
20:24
24 Sentyabr
AMEA-da “Turkish Aerospace” şirkətinin nümayəndələri ilə görüş keçirilib
20:14
24 Sentyabr
Səfa Mirzəyev: Azərbaycan ilə Avropa İttifaqı arasında əməkdaşlıq nəticəsində böyük uğurlar əldə olunub
20:09
24 Sentyabr
Türkiyədə keçirilən simpoziumda narkomaniyaya qarşı mübarizədə medianın rolu barədə müzakirələr aparılıb
20:01
24 Sentyabr
Bakıda ilk Beynəlxalq Elektron Ticarət Forumu keçirilir
17:47
24 Sentyabr
Polo üzrə Azərbaycan millisi Avropa çempionatında üçüncü qələbəsini qazanıb
17:44
24 Sentyabr
Gündüz ümumtəhsil məktəbləri nəzdindəki qiyabi qrupların tədris planları təsdiqlənib
17:39
24 Sentyabr
Azərbaycan ilə Monteneqro arasında hərbi əməkdaşlıq məsələləri müzakirə edilib
17:38
24 Sentyabr
Bakıda Xüsusi Olimpiya Hərəkatı Gənc Liderlərin 20-ci Qlobal Forumu işə başlayıb
17:30
24 Sentyabr
Sevinc Fətəliyeva: Milli Məclisin fəaliyyətində beynəlxalq əməkdaşlıq mühüm yer tutur
17:27
24 Sentyabr
Baş Prokurorluğun nümayəndə heyəti MDB dövlətləri Baş prokurorlarının Əlaqələndirmə Şurasının iclasında iştirak edib
17:17
24 Sentyabr
Üzeyir Hacıbəyli X Beynəlxalq Musiqi Festivalının bağlanış konserti Heydər Əliyev Mərkəzində keçiriləcək
17:15
24 Sentyabr
Azərbaycan və Monqolustan prezidentlərinin görüşü olub
16:59
24 Sentyabr
Baş nazir Novruz Məmmədovun sədrliyi ilə Nazirlər Kabinetinin iclası keçirilib
16:49
24 Sentyabr
Azərbaycan Ordusunda “Ən yaxşı tank bölüyü” adı uğrunda yarışlara start verilib
16:46
24 Sentyabr
Azərbaycanın və Bolqarıstanın elmlər akademiyaları arasında əməkdaşlığın perspektivləri barədə müzakirələr aparılıb
16:33
24 Sentyabr
İkinci M.A.P. Bakı Beynəlxalq İncəsənət Festivalının proqramı olduqca zəngindir
16:31
24 Sentyabr
Universitetlər arasında Prezident təqaüdçülərinin sayına görə UNEC birincidir
16:26
24 Sentyabr
Azərbaycan Cüdo Federasiyasının Sumqayıt Təlim-Məşq Bazası istifadəyə verilib
15:59
24 Sentyabr
Rusiyanın məşhur yazıçı-dramaturqu ümummilli lider Heydər Əliyevin məzarını ziyarət edib
15:55
24 Sentyabr
Əmək və əhalinin sosial müdafiəsi nazirinin müavini Mətin Kərimli “Caspian Energy Forum Baku–2018”də iştirak edib
15:42
24 Sentyabr
Çində ADNSU-nun iştirakı ilə Energetika Universitetlərinin Beynəlxalq Assosiasiyası yaradılıb
15:36
24 Sentyabr
Bakıda Xüsusi Olimpiya Hərəkatı Gənc Liderlərinin 20-ci Qlobal Forumu keçirilir
15:24
24 Sentyabr
Azay Quliyev: Helsinki prinsipləri əsasında yaranan ATƏT bu prinsiplərin bərqərar olunmasını təmin edə bilmir
15:21
24 Sentyabr
Orxan Məmmədov: Ölkəmizdə kiçik və orta biznesin inkişafı yönündə vacib tədbirlər reallaşdırılır
15:20
24 Sentyabr
Cümhuriyyətin müstəqillik ideyalarına sədaqət Azərbaycan Prezidentinin siyasi fəaliyyətində mühüm yer tutur
14:44
24 Sentyabr
Azərbaycanın daxili işlər naziri İranda səfərdədir
14:38
24 Sentyabr
Monqolustan Prezidenti Xaltmaaqiyn Battulqa Azərbaycana işgüzar səfərə gəlib
14:30
24 Sentyabr
Azərbaycan Respublikası Prokurorluğunun yaranmasının 100 illiyinə həsr olunmuş konfrans keçirilib
14:24
24 Sentyabr
Milli Məclisin iqtisadi siyasət, sənaye və sahibkarlıq komitəsinin payız sessiyasında ilk iclası olub
14:23
24 Sentyabr
Naxçıvanda “Avropa şəhərciyi”nin açılışı olub
14:09
24 Sentyabr
Akademik Həsən Abdullayev Azərbaycanda müasir fizikanın əsasını qoyub
14:07
24 Sentyabr
Qobustan rayonunda yeni etnoqrafik tədqiqat
12:54
24 Sentyabr
“Diario la Economía”: Azərbaycan Qafqazın incisidir
12:52
24 Sentyabr
Yəhya Musayev: “ADEX 2018” Azərbaycanın müdafiə sənayesi kompleksinin gücü və qüdrətinin nümayişidir
12:34
24 Sentyabr
YAP Nizami rayon təşkilatının 25 illik yubileyi qeyd olunub
12:33
24 Sentyabr
Moskvada görkəmli bəstəkar Qara Qarayevin 100 illiyinə həsr edilmiş tədbir keçirilib
12:29
24 Sentyabr
Azərbaycan-Rusiya İşgüzar Şurasının iclası keçirilib
12:26
24 Sentyabr
BMT-nin Əhali Fondu ilə Ailə, Qadın və Uşaq Problemləri üzrə Dövlət Komitəsi arasında əməkdaşlıq məsələləri müzakirə olunub
12:20
24 Sentyabr
Dünya Ürək Günü ilə bağlı silsilə tədbirlər təşkil olunacaq
12:19
24 Sentyabr
Mikayıl Müşfiq Azərbaycan ədəbiyyatının inkişafına sanballı töhfələr verib
11:52
24 Sentyabr
TAP-ın Yunanıstan və Albaniya marşrutunda boruların 97 faizi qaynaqlanıb
11:45
24 Sentyabr
Görkəmli dövlət və elm xadimi Əziz Əliyevin doğum gününə həsr olunmuş konfransa hazırlıq görülür
11:44
24 Sentyabr
“ADEX-2018” Azərbaycan Beynəlxalq müdafiə sərgisində 29 ölkədən 224 şirkət iştirak edəcək
11:34
24 Sentyabr
Diasporla İş üzrə Dövlət Komitəsi və İTV birgə yeni layihəyə başlayır
11:24
24 Sentyabr
Səyyar “ASAN xidmət” davam edir
11:03
24 Sentyabr
Dayanıqlı ərzaq və kənd təsərrüfatının dayanıqlı inkişaf məqsədlərinin nail olunmasına töhfəsinin sürətləndirilməsi müzakirə olunur
11:02
24 Sentyabr
Dövlət Sərhəd Xidməti Akademiyasında kursantların andiçmə mərasimi keçirilib
10:54
24 Sentyabr
Nazir: Azərbaycan aqrar sahənin inkişafı üçün müvafiq strategiya hazırlayıb
10:42
24 Sentyabr
Əli Əhmədov: Əsas məqsəd ərzaq təminatını daha da yaxşılaşdırmaqdır
10:37
24 Sentyabr
Ermənistan silahlı qüvvələrinin bölmələri iriçaplı pulemyotlardan istifadə etməklə atəşkəs rejimini 89 dəfə pozub
10:34
24 Sentyabr
Nyu-Yorkda Azərbaycanın və Ermənistanın xarici işlər nazirlərinin görüşü olacaq
10:05
24 Sentyabr
Cüdo üzrə dünya çempionatının beşinci günündə daha iki çəkidə qaliblər müəyyənləşəcək
08:24
24 Sentyabr
Misir və Sudan mətbuatı Azərbaycan Parlamentinin 100 illiyi münasibətilə keçirilən təntənəli iclasdan yazıb
08:22
24 Sentyabr
Naxçıvan Biznes Mərkəzində avropalı diplomatların sahibkarlarla görüşü olub
08:16
24 Sentyabr
Adana festivalında Azərbaycan kinosunun 120 illik yubiley mərasimi böyük maraqla qarşılanıb
08:14
24 Sentyabr
Energetika naziri Əlcəzairdə bir sıra görüşlər keçirib
08:13
24 Sentyabr
Azərbaycan OPEC+ Nazirlərinin Birgə Monitorinq Komitəsinin iclasında təmsil olunub
08:01
24 Sentyabr
Dənizkənarı Milli Parkda Beynəlxalq Sülh Gününə həsr olunan tədbir keçirilib
15:07
22 Sentyabr
Milli Məclisdə Azərbaycan-Oman əlaqələrinin inkişafı məsələləri müzakirə edilib
14:43
22 Sentyabr
Azərbaycan Prezidenti parlamentin 100 illiyi münasibətilə keçirilən iclasda ciddi mesajlar verdi
14:37
22 Sentyabr
GUAM-a üzv dövlətlərin hökumət başçılarının iclasına hazırlıq məsələləri müzakirə olunub
14:30
22 Sentyabr
Avropalı diplomatlar Naxçıvan şəhərindəki Heydər Əliyev Muzeyini ziyarət ediblər
14:26
22 Sentyabr
Elmin İnkişafı Fondu yeni qrant müsabiqələri elan edəcək
14:23
22 Sentyabr
XİN: KTMT baş katibinin Ermənistan-Azərbaycan münaqişəsinə dair açıqlama verməsi təşkilatın mandatından kənardır
14:18
22 Sentyabr
Nyu-Yorkda keçiriləcək ABŞ-Xəzər Biznes Forumuna 100-dən çox şirkət qatılacaq
14:17
22 Sentyabr
Tahir Rzayev: Azərbaycan Parlamenti 100 il ərzində şərəfli bir yol keçib
12:50
22 Sentyabr
Favzi Daoud: Azərbaycan ilə İordaniya dost və qardaş ölkələrdir

Video

 

Müsahibə

 

Müəlliflər


»»»
ARXİV
B Be Ça Ç Ca C Ş
1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30
HAVA HAQQINDA