Ana səhifə »  Xarici siyasət »  Azərbaycanla İran arasında münasibətlərin kəskinləşməsində kimlər maraqlıdır?
A+   Yenilə  A-
Azərbaycanla İran arasında münasibətlərin kəskinləşməsində kimlər maraqlıdır?
Müasir dövrdə beynəlxalq münasibətlər sistemində informasiya mühüm, bəlkə də həlledici əhəmiyyətə malikdir. İnformasiyanın ötürülməsi hadisələrə sürətli təsir, geniş auditoriya, nüfuz, siyasi və iqtisadi təzyiq vasitəsi kimi böyük rol oynayır. Bu baxımdan əsas informasiya təminatçısı olan mətbuat geosiyasətdə mühüm aktordur. Hazırda dünyanın informasiya təminatından olduqca asılı olduğunu nəzərə aldıqda, demokratik və ədalətli mətbuatın üzərinə böyük iş düşür. Tarix dəfələrlə şahid olmuşdur ki, mətbuatda yayılan hər hansı bir informasiya və ya dezinformasiya hətta dövlətlərarası münaqişələrə səbəb ola bilir.
Bu gün dünyada qlobal media qurumları informasiya axınını inhisara alıblar. Əksər qlobal mətbu orqanları dünyanın ən güclü xəbər agentliklərinin məlumatlarını alıb ötürməklə məşğuldurlar. “Reuters” (London), “Associated Press” (Nyu-York), “CNN” (Atlanta), “New York Times Servis” (Nyu-York), “Agence France-Press” (Paris) kimi xəbər agentlikləri planetdə böyük şəbəkə qurublar və dünya ictimaiyyətini informasiya ilə təmin edirlər. Məsələn, “Reuters” agentliyinin 94 ölkədə 200 şəhərdə bürosu var, “Associated Press”-in 120 ölkədə 243 bürosu var və 1700-dən çox qəzet, 5000-dən çox televiziya və radio bu xəbər agentliyinin məlumatlarını efirə ötürür. Belə olan halda isə informasiya təminatı daha çox monopoliyaya xidmət edir və məqsədli olur. Dünya ictimaiyyəti bir sıra hallarda reallıqla deyil, bu agentliklərin istədiyi şəkildə məlumatlandırılır. Müşahidələr göstərir ki, bu media nəhənglərinin məqsədlərinə uyğun gəlməyən xəbərlərin dünya ictimaiyyətinə çatdırılması praktiki olaraq mümkün deyil.
Azad mətbuat demokratiyanın da mühüm prinsiplərindən biridir. Lakin gəlin baxaq dünyada təmərküzləşmiş və siyasiləşmiş bu qurumların başlıca məqsədi nədir? Keçən əsrin sonlarına doğru qlobal medianın müəyyən qrupların əlində cəmlənməsi ilə artıq siyasiləşmiş mətbuat informasiya təminatı deyil, informasiya təzyiqi vasitəsi funksiyasını yerinə yetirməyə başladı. Bu gün beynəlxalq münasibətlər sistemində informasiya müharibəsi ən böyük siyasi, ideoloji və dini mübarizə meydanına çevrilmişdir. Dövlətlər arasında, şirkətlər arasında, hətta fərdlər arasında informasiya müharibəsi mətbuat vasitəsilə aparılır.
Bu günlərdə “Jerusalem Post” qəzetinin “Reuters” agentliyindən götürərək dərc etdiyi məqalədə də müxtəlif qüvvələrin siyasi maraqları özünü göstərir. Bu məqalə bütövlükdə yalan və uydurma məlumatlar üzərində qurulmuşdur və məkrli niyyətlərlə yazıldığı şübhə doğurmur. “Reuters” agentliyinin bir neçə dəfə belə materiallar dərc etməsinin, bu agentliyin Azərbaycana xüsusi qərəzli münasibətinin artıq şahidi olmuşuq. Agentliyin maraqlarını dəyərləndirdikdə burda təəccüblü də nəsə axtarmağa ehtiyac yoxdur. Qərəzli mövqeyin arxasında nələrin dayandığı hər kəsə məlumdur.
Amma “Jerusalem Post” isə öz addımı ilə sanki Azərbaycan ilə İsrail arasında münasibətlərdə bir narazılıq yaratmaq istəyir. Əgər belə niyyəti olmasaydı, qəzetin jurnalistlərinin İsrailin məsul rəsmi dairələrindən məsələ ilə bağlı doğru məlumat alıb bu informasiyaya aydınlıq gətirməsinə nə mane olurdu?
“Jerusalem Post”un məqsədi nədir? Məqaləni olduğu kimi verərək orada iddia edilənləri təsdiq etmək nə deməkdir? Sanki yazılanlar heç bir şübhə doğurmur, həqiqətdir. Qərəzsiz media isə həqiqəti araşdırmaq üçün ekspertlərin, hər iki tərəfin rəsmi dairələrinin də mövqeyini əks etdirməli idi. Amma “Jerusalem Post” hesab edirsə ki, bu yazını dərc etməklə Azərbaycan-İsrail əlaqələrinə xidmət edir, yanılır. Lakin bu yazılanların həqiqətə uyğun olmadığını bilə-bilə mətbuata çıxarmaq başqa niyyətdən xəbər verir. Bu da təəccüb doğurur. “Jerusalem Post”-un belə qərəzli yazısı düşünməyə məcbur edir. Nəzərə alsaq ki, İsrail mətbuatında oxşar yazılar əvvəllər də olub, təəssüf etmək lazım gəlir.
Məlumdur ki, son dövrlər bizim regionda geosiyasi vəziyyət olduqca gərgindir. İranla Qərb arasında münasibətlər kəskinləşmişdir, bu ölkəyə qarşı sanksiyalar tətbiq olunur və anti-İran koalisiyası yaranmışdır. Belə bir şəraitdə region ölkələrini də bu mübarizədə istifadə etməyə çalışırlar. Azərbaycanın bu məsələdə mövqeyi birmənalıdır. Dövlət rəhbərliyi səviyyəsində bildirilmişdir ki, Azərbaycan ümumiyyətlə ərazisində hər hansı bir ölkənin hərbi qüvvələrinin yerləşməsinə icazə vermir. Azərbaycan öz ərazisindən İrana qarşı hər hansı əməliyyatlar aparılmasına qətiyyən yol verməyəcəkdir. İran və Azərbaycan dərin tarixi köklərə söykənən dost və qonşu ölkələrdir. Bu münasibətlərin yaxşı olması bir çox qüvvələri narahat edir. Böyük güclərin maraqları ilə bu dostluq uyğun gəlmir.
Eyni zamanda Ermənistan da Azərbaycan-İran münasibətlərinin gərgin vəziyyətdə qalmasında maraqlıdır və bunun üçün hər iki tərəfi qıcıqlandırmağa yönəlmiş dezinformasiyalar yaymaq Ermənistan xarici siyasətinin və yalan maşınının gündəlik fəaliyyət istiqamətini təşkil edir. İndiki halda isə “Reuters”in materialı ermənilərin əlinə fürsət verir. Təsadüfi deyil ki, “Jerusalem Post”-da dərc olunan məqalə erməni mətbuatında geniş işıqlandırıldı, müxtəlif “ekspertlər” bu yalançı arqumentdən geninə-boluna istifadə etdilər. Azərbaycan tərəfindən bu məlumatların həqiqətəuyğun olmadığı barədə səslənən bəyanatlara isə erməni mətbuatında “Azərbaycan qorxdu”, “Azərbaycan geri çəkildi” sərlövhəli yazılarla reaksiya verilməsinin özünü də provokasiyanın davamı hesab etmək olar.
Məqalədə istinad edilən mənbələr də məsələnin mahiyyətinə varmağa imkan verir. Adı açıqlanmayan siyasi mənbələrin, keçmiş hərbçilərin, rus mütəxəssislərin ehtimal olunan subyektiv düşüncələri bu dezinformasiyanın zəif bəndləridir. Təəssüflər olsun ki, məqalədə yeganə adı çəkilən mənbə olaraq istinad edilən Rasim Musabəyov da qaldırılan məsələ ilə bağlı konkret birmənalı mövqe bildirmir. Amma kim-kim, xarici siyasət sahəsində mütəxəssis Rasim Musabəyov Azərbaycanın məsələ ilə bağlı konkret və qəti mövqeyini bilməmiş deyil.
“Reuters”in “araşdırmasında” ABŞ-ın guya İranla bağlı planlardan uzaq tutulması, İsrailin təkbaşına İranı vurmaq planları və bu yöndə əsas köməkçi kimi Azərbaycandan istifadə etməsi ilə bağlı iddiaları məsələnin əsl mahiyyətini üzə çıxarır. Axı bütün dünya İsrail ilə ABŞ arasında münasibətlərdən xəbərdardır. Bəzən bu ölkələr arasında hər hansı məsələ ilə bağlı fikir ayrılıqlarının olması gözəl bir tamaşadan başqa bir şey deyil. Bu məsələdə İranın fikrini yayındırmaq, Azərbaycanla İranın münasibətlərini kəskinləşdirməyin kimlərə sərf etdiyini nəzərə alsaq, “Reuters”in dezinformasiyasının hansı qüvvələr tərəfindən sifariş verildiyi də bəlli olar. Lakin təəssüf doğuran məqamlardan biri də odur ki, İran İslam Respublikasında da bəzi dairələr məsələ ilə bağlı həqiqəti və Azərbaycanın birmənalı mövqeyini bilsələr də, belə yalan, uydurma materiallardan öz məqsədləri üçün istifadə etməyə, iki ölkə arasında münasibətləri kəskinləşdirməyə çalışırlar.
Görünür, Azərbaycanla İran arasında münasibətlərin normal davam etməsi kimlərisə qane etmir. Son dövrlər müəyyən problemlər yaşayan iki qonşu ölkə arasında münasibətlər yaxşılaşmağa doğru gedir. İranın vitse-prezidenti Azərbaycana səfər etmiş, Prezident Mahmud Əhmədinejadın məktubunu Azərbaycan Prezidentinə təqdim etmişdir. Münasibətlərin istiləşməsi və əvvəlki səviyyəyə qaldırılması üçün qarşılıqlı addımlar atılır. Hamıya məlumdur ki, müstəqilliyini qazandığı dövrdən Azərbaycan tarazlaşdırılmış, çoxvektorlu, öz milli maraqlarına uyğun müstəqil xarici siyasət həyata keçirir və heç bir koalisiyada iştirak etmir. Qonşu dövlətlərlə əməkdaşlıq qarşılıqlı hörmət, qarşılıqlı maraq və bir-birinin daxili işlərinə qarışmamaq prinsipləri əsasında həyata keçirilir. Ona görə də, “Reuters”in timsalında bu provokasiyada iştirak edənlər bir daha bilməlidirlər ki, Azərbaycan öz müstəqil xarici siyasət kursuna sadiqdir, heç bir siyasi oyunda iştirak etmir və etməyəcəkdir.
Novruz MƏmmƏdov,
P.S. Etibarlı mənbədən alınan məlumata görə, “Reuters” və “Associated Press” agentlikləri “Reuters”-in məqaləsini dünyanın bir sıra ölkələrində, xüsusilə Pakistan və digər müsəlman ölkələrində dərc etmək üçün bu ölkələrə təzyiq göstərirlər.
 
  • Oxunub:  30000  |  
  • Tarix:  09-10-2012  |  
  •    Çap et   |  
Get Adobe Flash player
Azərbaycanda sabitliyin möhkəmləndirilməsi dövlətin və hər bir vətəndaşın işi olmalıdır

15 Fevral 20:36
“Toplan” sahibsiz itlərə qayğı mərkəzinin növbəti hissəsinin təməli qoyulub
15 Fevral 20:21
Buzovnadakı psixonevroloji sosial xidmət müəssisəsinin yenidənqurmadan sonra açılışı olub
15 Fevral 20:19
Azərbaycan ilə Avropa İttifaqı arasında əməkdaşlıq məsələləri müzakirə edilib
15 Fevral 19:08
Əli Həsənov: Məişət zəminində yaşanan hər hansı insident Azərbaycan və çeçen xalqları arasında tarixən mövcud olmuş dostluq və qardaşlıq əlaqələrinə xələl gətirə bilməz
15 Fevral 17:52
Mediaya açıq Prezident: İlham Əliyev fikirlərini KİV-lə bölüşür
15 Fevral 17:47
Konstitusiya Məhkəməsi gənc hüquqşünasları könüllü fəaliyyətə dəvət edir
15 Fevral 17:46
Neftçalada özünüməşğulluq proqramı çərçivəsində yaradılmış təsərrüfatlara baxış olub
15 Fevral 17:41
Pərvin Kərimzadə: Dövlət başçısının imzaladığı sərəncamlar gənclərin elm və təhsil sahəsinə marağının artmasını stimullaşdıracaq
15 Fevral 17:38
Azərbaycanda yeni "ASAN Xidmət" mərkəzləri açılacaq
15 Fevral 17:34
Prezident İlham Əliyev Sabirabad və Salyan rayonlarında qış otlaqlarında meliorativ tədbirlərin davam etdirilməsinə 30 milyon manat ayırıb
15 Fevral 17:34
Eldəniz Səlimov: Demokratiya, söz azadlığı o demək deyil ki, hər kəs istənilən zaman başqalarını təhqir edə bilər
15 Fevral 17:32
Prezident İlham Əliyev Tovuzda yol tikintisinə 3,3 milyon manat ayırıb
15 Fevral 17:31
“ASAN xidmət” və Diasporla İş üzrə Dövlət Komitəsi xaricdəki vətəndaşlarımız üçün səyyar xidmətlər göstərəcək
15 Fevral 17:28
Bərdədə məcburi köçkünlər üçün ödənişsiz tibbi müayinə təşkil edilib
15 Fevral 17:24
Neftçalada kütləvi tibbi müayinəyə 65 min nəfərdən çox sakin cəlb olunacaq
15 Fevral 17:05
Göyçaya rəqabətqabiliyyətli və ixracyönümlü məhsulların istehsalı diqqət mərkəzində saxlanılacaq
15 Fevral 17:02
Əli Məsimli: Azərbaycan Avropanın enerji təhlükəsizliyində mühüm rol oynayacaq və qitəyə daha güclü inteqrasiya edəcək
15 Fevral 16:58
İnam Kərimov Kənd Təsərrüfatı Nazirliyinin xaricdə təhsil almış əməkdaşları ilə görüşüb
15 Fevral 16:57
İsmayıllıda əsas kapitala 6,7 faiz çox investisiya qoyulub
15 Fevral 16:44
Böyük Britaniya baş nazirinin ticarət elçisi Bakıda bir sıra mədəni tədbirlərdə iştirak etməyi planlaşdırır
15 Fevral 16:39
Vüqar Bayramov: Bu il ölkəmizin iqtisadi artım tempində daha yüksək faiz qeydə alınacaq
15 Fevral 16:21
“Nəsimi ili” ilə bağlı Özbəkistanda silsilə tədbirlər keçiriləcək
15 Fevral 16:16
Dövlət İmtahan Mərkəzinin Direktorlar Şurasının sədri Məleykə Abbaszadə Naftalanda vətəndaşları qəbul edib
15 Fevral 16:12
Bakıda Azərbaycanla Avropa İttifaqı arasında Yüksək Səviyyəli Nəqliyyat Dialoqunun ilk iclası keçiriləcək
15 Fevral 15:58
Azərbaycan Milli Paralimpiya Komitəsi ilə Bakı Nəqliyyat Agentliyi arasında anlaşma memorandumu imzalanıb
15 Fevral 15:40
Ötən il Yevlaxda 53,7 milyon manatlıq tikinti-quruculuq işləri aparılıb
15 Fevral 15:34
Professor Aygün Əttar: Azərbaycanın uğurlarının əsasını xalq-hakimiyyət birliyi təşkil edir
15 Fevral 15:15
ABŞ-ın Enerji Administrasiyası: Azərbaycan Cənubi Avropa üçün daha mühüm qaz tədarükçüsü olmaq niyyətindədir
15 Fevral 15:04
Gələn həftədən Elektron Kənd Təsərrüfatı İnformasiya Sisteminin tətbiqinə başlanacaq
15 Fevral 14:51
Ötən mövsüm ölkə üzrə 232,2 min ton pambıq istehsal olunub
15 Fevral 14:47
Milli Məclisdə “Ailə institutunun formalaşmasında qanunvericiliyin rolu” mövzusunda dəyirmi masa keçirilib
15 Fevral 14:38
Milli Kitabxanada növbəti kitab sərgisi akademik Arif Paşayevin 85 illiyinə həsr edilib
15 Fevral 14:25
Elman Məmmədov: Nikol Paşinyan hələ də nəticə çıxara bilməyib
15 Fevral 14:23
Təqaüdlərin artırılması tələbələrin sosial müdafiəsinin daha da yaxşılaşdırılması baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıyır
15 Fevral 14:19
Ekologiya və təbii sərvətlər naziri Beyləqanda vətəndaşları qəbul edib
15 Fevral 14:16
“The Korea Times” qəzetində Azərbaycanın xarici işlər nazirinin müsahibəsi dərc olunub
15 Fevral 14:16
Bakı Dövlət Universitetində doktorantların sualları cavablandırılıb
15 Fevral 14:12
Ötən il Ali Məhkəmənin fəaliyyətinin təkmilləşdirilməsi və müasirləşdirilməsi istiqamətində mühüm işlər görülüb
15 Fevral 14:04
Mədəniyyət Nazirliyi ilə “British Council” arasında niyyət sazişi imzalanıb
15 Fevral 12:57
Saatlıda ötən il görülən işlər və qarşıda duran vəzifələr müzakirə olunub
15 Fevral 12:54
Malayziya-Azərbaycan parlamentlərarası əməkdaşlığının perspektivləri müzakirə edilib
15 Fevral 12:41
Bosniya və Herseqovinanın Rəyasət Heyətinin üzvü VII Qlobal Bakı Forumunda iştirak edəcək
15 Fevral 12:40
YAP Gənclər Birliyinin nümayəndəsi Moskvada «Единая Россия»nın gənc qvardiyaçılarının IX Qurultayında iştirak edib
15 Fevral 12:36
Təhsil naziri: Təqaüd sisteminin təkmilləşdirilməsi tələbələrin sosial müdafiəsinin daha da gücləndirilməsinə xidmət edir
15 Fevral 12:31
YAP Mingəçevir şəhər təşkilatının yaradılmasının 26-cı ildönümü münasibətilə tədbir keçirilib
15 Fevral 12:24
Bakı Ali Neft Məktəbində “Mühəndislər üçün biznes təhsili”nin növbəti dərsləri başlayıb
15 Fevral 12:22
Ötən il muxtar respublikada 1448 ton bal istehsal edilib
15 Fevral 12:21
Azərbaycan şirkətləri “Gulfood 2019” beynəlxalq qida sərgisində iştirak edəcək
15 Fevral 12:01
Azərbaycanda ilk dəfə rayon icra hakimiyyəti xidmətlərin asanlaşdırılması üçün vahid mərkəz yaradıb
15 Fevral 11:44
Reyhan Camalova ABŞ-da Beynəlxalq Elm və Mühəndislik Sərgisində Azərbaycanı təmsil edəcək
15 Fevral 11:30
Fevralın 15-i Beynəlxalq Uşaq Xərçəng Xəstəlikləri ilə Mübarizə Günüdür
15 Fevral 11:12
Əqli Mülkiyyət Agentliyi biznes sektorunun nümayəndələri üçün təlimlər təşkil edəcək
15 Fevral 11:07
Ötən gün 27 cinayətin üstü “isti izlər”lə açılıb
15 Fevral 11:03
Qusarda son üç ildə 3 min 238 hektar yeni fındıq bağları əkilib
15 Fevral 10:48
Azərbaycan İlahiyyat İnstitutunda Heydər Əliyev təqaüdü təsis olundu
15 Fevral 10:40
Hikmət Babaoğlu: Tələbələrin təqaüdlərinin artırılması Azərbaycan elminin inkişafında yeni üfüqlər açacaq
15 Fevral 10:22
Ceyhun Bayramov: Son sərəncamlar tələbələrin akademik göstəricilərinin yüksəldilməsi üçün atılan addımdır
15 Fevral 09:53
Ermənistan silahlı qüvvələrinin bölmələri sutka ərzində atəşkəs rejimini 23 dəfə pozub
15 Fevral 09:38
Prezident İlham Əliyevdən tələbə gənclərə mühüm dəstək
15 Fevral 09:37
Azərbaycanda dövlət-vətəndaş münasibətləri sağlam zəmində qurulub
15 Fevral 09:33
Azərbaycan xalqı Prezident İlham Əliyevə öz yüksək inam və etimadını qətiyyətlə nümayiş etdirir
15 Fevral 09:32
Xəzər rayon İcra Hakimiyyətində şəhid ailələri ilə növbəti görüş keçirilib
15 Fevral 09:31
Abbas İsmayılov: Xocalı soyqırımı kimi dəhşətli cinayətə göz yummaq böyük haqsızlıqdır, erməni faşizmini dəstəkləməkdir
15 Fevral 09:31
Xalq şairi Bəxtiyar Vahabzadəyə həsr olunan “Ustada sayğı gecəsi” adlı tədbir keçirilib
15 Fevral 09:29
Radikal müxalifət təmsilçiləri Azərbaycana qarşı aparılan çirkin kampaniyaların fəal iştirakçılarıdır
15 Fevral 09:28
“Xocalı - şahidlərin gözü ilə” sənədli-tarixi kitabı ingilis və rus dillərində nəşr olunub
15 Fevral 09:28
Bölgələrdə yeni uşaq bərpa mərkəzləri yaradılacaq
15 Fevral 09:27
Bakcell və ENGİNET “Təhlükəsiz İnternet günü” ilə bağlı təlimlər keçirib
15 Fevral 09:23
Azercell əməkdaşları bilik və təcrübələrini tələbələr ilə bölüşüblər
15 Fevral 09:23
Azərbaycanın regionlarında meyvəçiliyin geniş inkişaf potensialı var

Video

 

Müsahibə

 

Müəlliflər


»»»
ARXİV
B Be Ça Ç Ca C Ş
1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28
HAVA HAQQINDA