Azərbaycan–Böyük Britaniya: Strateji Əməkdaşlıq və Ortaq Hədəflər

  Azərbaycan–Böyük Britaniya: Strateji Əməkdaşlıq və Ortaq Hədəflər

Ölkəmizin ilə Böyük Britaniya və Şimali İrlandiya Birləşmiş Krallığı arasında Strateji Tərəfdaşlıq haqqında Birgə Bəyannamənin qəbul edilməsi dövlətimizin beynəlxalq münasibətlər sistemində artan nüfuzunun və xarici siyasət sahəsində qazandığı uğurların mühüm göstəricisidir. 12 noyabr 2026-cı il tarixində qəbul edilən bu sənəd iki ölkə arasında uzun illər ərzində formalaşmış dostluq və əməkdaşlıq münasibətlərini daha yüksək səviyyəyə qaldırır. Azərbaycan hər zaman müxtəlif dövlətlərlə qarşılıqlı hörmət, etimad və bərabərhüquqlu tərəfdaşlıq prinsipləri əsasında münasibətlər qurmağa üstünlük verib. Böyük Britaniya ilə əlaqələr də bu baxımdan xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Ölkələrimiz arasında münasibətlərin əsası uzun illər əvvəl qoyulub və zaman keçdikcə müxtəlif sahələr üzrə inkişaf edib. Yeni Birgə Bəyannamə isə bu əlaqələrin gələcək inkişafı üçün daha geniş imkanlar yaradır.

Sənədin əsas əhəmiyyətli istiqamətlərindən biri müdafiə və təhlükəsizlik sahəsində əməkdaşlığın gücləndirilməsidir. Müasir dünyada təhlükəsizlik məsələləri hər bir dövlət üçün xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Beynəlxalq münasibətlərdə baş verən dəyişikliklər, yeni təhdidlər və regional təhlükəsizlik məsələləri ölkələr arasında qarşılıqlı əməkdaşlığın vacibliyini daha da artırır. Azərbaycan və Böyük Britaniya bu reallıqları nəzərə alaraq müdafiə və təhlükəsizlik sahəsində əlaqələri genişləndirmək barədə ortaq mövqe nümayiş etdirirlər. Birgə Bəyannamədə hərbi təlimlərin, təcrübə mübadiləsinin, müdafiə sahəsində peşəkar hazırlığın və müvafiq qurumlar arasında əlaqələrin inkişaf etdirilməsi nəzərdə tutulur. Bu əməkdaşlıq hər iki ölkənin təhlükəsizlik imkanlarının artırılmasına, mövcud təhdidlərə qarşı daha çevik və səmərəli fəaliyyət göstərməsinə xidmət edə bilər. Eyni zamanda müdafiə sənayesi sahəsində birgə təşəbbüslərin araşdırılması da gələcək üçün mühüm perspektivlər açır. Müdafiə və təhlükəsizlik sahəsində əməkdaşlığın gücləndirilməsi yalnız hərbi istiqamətlə məhdudlaşmır. Sərhəd təhlükəsizliyi, hüquq-mühafizə orqanları arasında əlaqələr, hüquqi əməkdaşlıq və qanunun aliliyinin qorunması da bu tərəfdaşlığın mühüm hissələridir. Bütün bunlar dövlətlərin təhlükəsizliyinin möhkəmləndirilməsi və cəmiyyətdə sabitliyin qorunması baxımından əhəmiyyətlidir.          Azərbaycan regionda sülhün və sabitliyin tərəfdarı olan bir dövlətdir. Ölkəmiz öz xarici siyasətində müstəqillik, suverenlik və ərazi bütövlüyü prinsiplərinə xüsusi önəm verir. Birgə Bəyannamədə də beynəlxalq hüququn prinsiplərinə, dövlətlərin suverenliyinə və ərazi bütövlüyünə hörmət məsələlərinin vurğulanması diqqətəlayiqdir.

Böyük Britaniyanın Azərbaycan və Ermənistan arasında münasibətlərin normallaşması və regionda davamlı sülhün əldə olunması istiqamətində dialoqa dəstək verməsi də sənədin mühüm məqamlarındandır. İki ölkə arasında əməkdaşlığın digər mühüm istiqaməti iqtisadiyyat, ticarət və investisiya sahələridir. Böyük Britaniya uzun illərdir Azərbaycanın enerji sektorunda mühüm tərəfdaşlarından biridir. Bu əməkdaşlıq ölkəmizin enerji imkanlarının beynəlxalq bazarlara çıxarılmasında və iqtisadi inkişafında mühüm rol oynayıb. Hazırda isə münasibətlərin yalnız enerji sahəsi ilə məhdudlaşmaması, yeni istiqamətlər üzrə genişləndirilməsi qarşıya qoyulan əsas məqsədlərdəndir. Bərpaolunan enerji, nəqliyyat, infrastruktur, maliyyə və xidmət sahələrində əməkdaşlığın inkişafı hər iki ölkə üçün yeni imkanlar yarada bilər. Xüsusilə Orta Dəhlizin inkişafı Azərbaycanın beynəlxalq nəqliyyat və logistika sistemində mövqeyinin daha da güclənməsinə şərait yaradır. Ölkəmizin əlverişli coğrafi mövqeyi Şərqlə Qərb arasında mühüm körpü rolunu oynamağa imkan verir. Bəyannamədə təhsil, elm, innovasiya və texnologiya sahələrinə də xüsusi diqqət ayrılıb. Bu gün dünyada inkişafın əsas şərtlərindən biri müasir biliklərə və peşəkar kadrlara sahib olmaqdır. Azərbaycan gənclərinin xarici ölkələrin qabaqcıl təcrübəsindən yararlanması, universitetlər və elmi müəssisələr arasında əlaqələrin genişlənməsi gələcək inkişaf baxımından böyük əhəmiyyət daşıyır. Süni intellekt, rəqəmsallaşma və yeni texnologiyalar sahəsində təcrübə mübadiləsi də ölkəmizin müasir inkişafına töhfə verə bilər. Hesab edirəm ki, Azərbaycanla Böyük Britaniya arasında imzalanmış bu Birgə Bəyannamə sadəcə diplomatik sənəd deyil, gələcəyə hesablanmış mühüm əməkdaşlıq proqramıdır. Bu sənəd ölkələrimiz arasında siyasi dialoqun, iqtisadi münasibətlərin, müdafiə və təhlükəsizlik sahəsində əməkdaşlığın, eləcə də humanitar əlaqələrin daha da inkişafına xidmət edəcək.

Azərbaycanın beynəlxalq aləmdə etibarlı tərəfdaş kimi tanınması dövlətimizin apardığı ardıcıl və düşünülmüş siyasətin nəticəsidir. Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə ölkəmiz milli maraqlarını qoruyaraq müxtəlif dövlətlərlə qarşılıqlı faydalı münasibətlər qurur. Bu siyasətin əsas məqsədi Azərbaycanın müstəqilliyini, təhlükəsizliyini və iqtisadi qüdrətini daha da möhkəmləndirməkdir. Nəticə etibarilə, Azərbaycanla Böyük Britaniya və Şimali İrlandiya Birləşmiş Krallığı arasında Strateji Tərəfdaşlıq haqqında Birgə Bəyannamə ölkəmizin beynəlxalq əməkdaşlıq imkanlarını genişləndirən mühüm hadisədir. İnanırıq ki, bu sənəddə müəyyən edilmiş istiqamətlər üzrə görüləcək işlər qarşılıqlı etimadı daha da artıracaq, müdafiə və təhlükəsizlik sahəsində əməkdaşlığı gücləndirəcək, iqtisadi və humanitar əlaqələrin inkişafına yeni təkan verəcəkdir. Ən əsası, belə tərəfdaşlıqlar Azərbaycanın beynəlxalq mövqeyinin möhkəmlənməsinə, regionda davamlı sülhün və sabitliyin təmin olunmasına, xalqımızın daha təhlükəsiz və firavan gələcəyinə xidmət edir.

 

Salman Balakişiyev,

YAP Göygöl rayon təşkilatı üzrə Təhsil sektoru ərazi partiya təşkilatınin üzvü, partiya veteranı