Səssiz fəryad...
10.09.2025 [08:52]
İntiharla mübarizədə cəmiyyətin birgə səyi
Səssizliyin də səsi olur. Bəzən insan heç nə demədən, heç kimə bir söz söyləmədən sadəcə yox olur, sanki həyatın gurultusunda görünməyən bir sətrə çevrilir. Bu sətrin adı intihardır. İnsan həyatına öz əli ilə son qoyursa, bu, cəmiyyətin haradasa büdrədiyinin göstəricisidir.
Hər il 9 sentyabr dünyada İntiharla Beynəlxalq Mübarizə Günü kimi qeyd olunur. Bu gün təkcə statistika ilə yox, həyatla, itirilmiş gəncliklə, susmuş sözlərlə, vaxtsız bitmiş ömürlərlə bağlıdır. Bu günün məqsədi sadəcə problemdən danışmaq deyil, onu görmək, anlamaq və bir insanın yaşamaq ümidi itməmiş əlini tutmaqdır.
Beynəlxalq Səhiyyə Təşkilatının məlumatına görə, dünyada hər 40 saniyədə bir insan intihar nəticəsində həyatını itirir. Bu, təkcə bir insanın yoxluğu deyil, bu, ailənin dağılması, dostların travması, cəmiyyətin yaralanmasıdır.
İntihar təkcə psixoloji xəstəliklərin nəticəsi deyil. Bəzən bu, iqtisadi çətinliklərin, sosial təcridin, zorakılığın, kibertəcavüzün və ya laqeydliyin nəticəsidir. Bəzən sadəcə bir cümlə, bir qucaq, bir diqqət onu xilas edə bilər.
Ən çox intihar hadisələri bu ölkələrdədir...
Yüksək intihar göstəriciləri olan ölkələrdə adətən bir neçə ortaq problem mövcuddur: yoxsulluq, sosial təcrid, işsizlik, spirtli içki istifadəsi, psixoloji dəstəyin azlığı və cəmiyyətdə mental sağlamlıqla bağlı stiqmanın mövcudluğu. İntihar yalnız şəxsi bir qərar deyil; bu, sistematik sosial və iqtisadi problemlərin bir əksidir.
Həmçinin qeyd etmək lazımdır ki, bəzi inkişaf etmiş ölkələrdə də intihar nisbətləri yüksəkdir. Məsələn, Yaponiyada və Finlandiyada intihar nisbətləri hələ də yüksəkdir, amma bu ölkələrdə psixoloji dəstək xidmətləri və cəmiyyətin bu məsələyə diqqəti artırıldığı üçün vəziyyətin yaxşılaşdırılması istiqamətində tədbirlər görülür.
Litva da intihar halları çox olan ölkələr sırasında yer alır. Bundan sonra Rusiya, Cənubi Koreya gəlir.
Nə etmək olar?
Əvvəlcə dinləməyi öyrənməliyik. İnsanlar danışmaq istədikdə, onları susdurmamalı, “hamının problemi var”, “keçəcək” kimi səthi cavablarla yola verməməliyik.
Maarifləndirmə, psixoloji dəstək xidmətlərinin əlçatan olması, təhsil müəssisələrində və iş yerlərində psixoloji sağlamlıq barədə açıq söhbətlər bu mübarizənin əsas alətləridir. Eyni zamanda, medianın intihar hadisələrini işıqlandırarkən məsuliyyətli davranması, sensasiya yaratmaqdan çox, maarifləndirici funksiyasını yerinə yetirməsi vacibdir.
Bu gün həm də sağ qalanlar haqqında düşünməliyik - intihar cəhdindən sonra yaşayanlar və ya sevdiklərini itirənlər. Onların acısı bitmir, amma bir az anlayış göstərməklə onlara bu yükün altında tək olmadıqlarını hiss etdirmək olar.
Unutmayaq, intiharla mübarizə insanla həmrəylik deməkdir. Kiminsə həyatına toxunmaq, onu dinləmək, ona dəyərli olduğunu hiss etdirmək bu mübarizənin başlanğıcıdır. Bəlkə də bir mesaj yazmaqla, bir zəng etməklə, sadəcə “özünü necə hiss edirsən?” sualını verməklə kiminsə həyatını dəyişdirə bilərik. Çünki yaşamaq üçün səbəb axtaran insanın tək ehtiyacı onu dinləyəcək bir nəfərdir.
Xəbər lenti
Hamısına baxİqtisadiyyat
07 İyul 20:17
Elm
07 İyul 19:55
Dünya
07 İyul 19:50
Dünya
07 İyul 19:23
Sosial
07 İyul 18:06
Xəbər lenti
07 İyul 17:35
Siyasət
07 İyul 16:59
Sosial
07 İyul 16:45
Dünya
07 İyul 16:20
Sosial
07 İyul 16:09
Siyasət
07 İyul 16:09
Sosial
07 İyul 16:08
İqtisadiyyat
07 İyul 16:08
YAP xəbərləri
07 İyul 16:06
İqtisadiyyat
07 İyul 16:00
YAP xəbərləri
07 İyul 15:50
İqtisadiyyat
07 İyul 15:45
Siyasət
07 İyul 15:35
Xəbər lenti
07 İyul 15:25
Dünya
07 İyul 15:10
Dünya
07 İyul 14:40
Xəbər lenti
07 İyul 14:35
İqtisadiyyat
07 İyul 14:30
Dünya
07 İyul 14:10
YAP xəbərləri
07 İyul 13:07
Sosial
07 İyul 13:03
Siyasət
07 İyul 12:52
İqtisadiyyat
07 İyul 12:51
Elm
07 İyul 12:47
Sosial
07 İyul 12:08
İqtisadiyyat
07 İyul 11:54
İqtisadiyyat
07 İyul 11:54
İdman
07 İyul 11:53
Siyasət
07 İyul 11:35
Gündəm
07 İyul 11:35
Gündəm
07 İyul 11:34
Sosial
07 İyul 11:30
Siyasət
07 İyul 11:25
Siyasət
07 İyul 11:10
COP29
07 İyul 10:55
Analitik
07 İyul 10:40
YAP xəbərləri
07 İyul 10:21
YAP xəbərləri
07 İyul 10:21
Ədəbiyyat
07 İyul 09:48
Dünya
07 İyul 09:41
Analitik
07 İyul 09:39
Maraqlı
07 İyul 09:34
Maraqlı
07 İyul 09:25
Dünya
07 İyul 09:20
Dünya
07 İyul 08:58
Dünya
06 İyul 22:38
Dünya
06 İyul 22:10
Dünya
06 İyul 21:45
Dünya
06 İyul 21:18
Dünya
06 İyul 20:56
Dünya
06 İyul 19:53
YAP xəbərləri
06 İyul 19:27
Dünya
06 İyul 19:25
Dünya
06 İyul 19:20
Siyasət
06 İyul 18:27
Dünya
06 İyul 17:28
Maraqlı
06 İyul 16:42
Sosial
06 İyul 16:08
Dünya
06 İyul 15:59
Maraqlı
06 İyul 15:35
Dünya
06 İyul 14:45
Sosial
06 İyul 14:41
Siyasət
06 İyul 14:24
Sosial
06 İyul 14:23
Dünya
06 İyul 14:22

