Dağ-mədən və metallurgiya sənayesinin inkişafı Azərbaycanın sənaye potensialını yeni mərhələyə yüksəldir

Bakı:

17 °C

88 %

2 m/s

AZ RU EN

Ana səhifə / Arxiv / Dağ-mədən və metallurgiya sənayesinin inkişafı Azərbaycanın sənaye potensialını yeni mərhələyə yüksəldir

Dağ-mədən və metallurgiya sənayesinin inkişafı Azərbaycanın sənaye potensialını yeni mərhələyə yüksəldir

24.09.2026 [12:13]

İlqar İlyasov
YAP Qaradağ rayon təşkilatının sədri

Prezident İlham Əliyevin “Azərbaycan Respublikasında 2027–2030-cu illərdə dağ-mədən (metal filizləri) və metallurgiya sənayesinin inkişafına dair Dövlət Proqramı”na həsr olunmuş müşavirədə çıxışı ölkəmizin qarşıdakı illərdə iqtisadi inkişaf strategiyasının mühüm istiqamətlərindən birini təşkil edən sənaye siyasətinin yeni hədəflərini aydın şəkildə ortaya qoyur. Dövlət başçısının çıxışında səsləndirilən fikirlər Azərbaycanın malik olduğu təbii resursların daha səmərəli şəkildə iqtisadi dövriyyəyə cəlb edilməsi, müasir istehsal sahələrinin yaradılması, investisiya imkanlarının genişləndirilməsi və qeyri-neft sənayesinin inkişafının sürətləndirilməsi baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Son illərdə həyata keçirilən ardıcıl və məqsədyönlü iqtisadi siyasət nəticəsində Azərbaycan yalnız enerji resurslarının ixracatçısı kimi deyil, eyni zamanda müxtəlif istiqamətlər üzrə regional iqtisadi tərəfdaş kimi mövqeyini möhkəmləndirib. Xüsusilə enerji sahəsində həyata keçirilən böyük layihələr ölkəmizin beynəlxalq əməkdaşlıq imkanlarını genişləndirib, Azərbaycanın bir çox ölkələr üçün etibarlı və əvəzolunmaz enerji tərəfdaşına çevrilməsinə şərait yaradıb. Bu təcrübə və formalaşmış beynəlxalq tərəfdaşlıq şəbəkəsi ölkəmizin digər sənaye sahələrində də yeni imkanlar yaratması üçün mühüm baza rolunu oynayır.
Dağ-mədən və metallurgiya sənayesinin inkişafı isə Azərbaycanın iqtisadi potensialının şaxələndirilməsi baxımından xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. Dövlət Proqramının qarşıya qoyduğu məqsədlər bu sahədə yeni istehsal imkanlarının formalaşdırılmasına, müasir texnologiyaların tətbiqinə, xammal ehtiyatlarının daha səmərəli istifadəsinə və əlavə dəyər yaradan sənaye zəncirinin qurulmasına xidmət edəcək. Beləliklə, ölkəmizdə yeni, müasir və yüksək texnoloji sənaye istiqamətinin yaradılması üçün geniş imkanlar formalaşacaq.
Azərbaycanın ərazisi zəngin mineral-xammal ehtiyatlarına malikdir. Perspektivli qızıl, mis və molibden yataqlarının mövcudluğu ölkənin dağ-mədən sənayesinin gələcək inkişafı üçün ciddi potensial yaradır. Bu ehtiyatların geoloji kəşfiyyatının genişləndirilməsi, yeni yataqların müəyyənləşdirilməsi və onların iqtisadi dövriyyəyə cəlb olunması ölkənin sənaye imkanlarının daha da genişlənməsinə səbəb ola bilər. Burada əsas məqsəd yalnız xammal hasilatını artırmaq deyil, həmin resursların emalını və son məhsula çevrilməsini təmin edən tam istehsal zəncirinin yaradılmasıdır.
Müasir iqtisadiyyatın əsas xüsusiyyətlərindən biri təbii resursların yüksək əlavə dəyər yaradan məhsullara çevrilməsidir. Metallurgiya sənayesinin inkişafı bu baxımdan xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Ölkədə hasil olunan metal filizlərinin müasir texnologiyalar əsasında emal edilməsi, yeni istehsal müəssisələrinin yaradılması və sənaye kooperasiyasının genişləndirilməsi həm daxili tələbatın ödənilməsinə, həm də ixrac imkanlarının artırılmasına xidmət edə bilər.
Azərbaycanın sənaye siyasətində sənaye parklarının və aqroparkların yaradılması artıq mühüm istiqamətə çevrilib. Müxtəlif bölgələrdə formalaşdırılan sənaye infrastrukturu yeni müəssisələrin fəaliyyətə başlaması, investisiyaların cəlb edilməsi, məşğulluğun artırılması və regionların iqtisadi inkişafının sürətləndirilməsi baxımından mühüm nəticələr verib. Dağ-mədən və metallurgiya sahəsində həyata keçiriləcək yeni layihələrin də bu sənaye infrastrukturunun imkanlarından səmərəli istifadə etməsi üçün əlverişli zəmin mövcuddur.
Dövlət Proqramının mühüm istiqamətlərindən biri də investisiya mühitinin daha da genişləndirilməsidir. Prezident İlham Əliyevin yerli və xarici investorlara ünvanladığı “qapılar açıqdır” mesajı Azərbaycanın investisiya siyasətinin mahiyyətini aydın ifadə edir. Ölkəmizdə yaradılmış siyasi sabitlik, əlverişli biznes mühiti, müasir infrastruktur və dövlət tərəfindən investisiyaların təşviqi mexanizmləri yeni layihələrin reallaşdırılması üçün mühüm imkanlar yaradır.
Bu siyasətin mühüm nəticələrindən biri də dövlət və özəl sektor arasında əməkdaşlığın genişləndirilməsidir. Dağ-mədən və metallurgiya sənayesi böyük investisiya, müasir texnologiya, peşəkar kadr potensialı və uzunmüddətli planlaşdırma tələb edən strateji sahələrdəndir. Bu baxımdan yerli sahibkarlarla yanaşı, xarici investorların da prosesə cəlb edilməsi istehsal imkanlarının genişlənməsinə, qabaqcıl texnologiyaların ölkəyə gətirilməsinə və yeni sənaye kompetensiyalarının formalaşmasına imkan verə bilər.
Yeni sənaye siyasətinin digər mühüm tərəfi regionların inkişafı ilə bağlıdır. Dağ-mədən layihələrinin həyata keçirildiyi ərazilərdə infrastrukturun yenilənməsi, yeni iş yerlərinin yaradılması, yerli əhalinin məşğulluğunun artırılması və sosial-iqtisadi imkanların genişləndirilməsi regionların inkişafına əlavə təkan verə bilər. Bu baxımdan sənayeləşmə yalnız iqtisadi göstəricilərin yüksəlməsi deyil, həm də insanların rifahının yaxşılaşdırılması baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Eyni zamanda, dağ-mədən sənayesinin inkişafı müasir ekoloji standartların qorunmasını və təbiətə təsirin minimuma endirilməsini tələb edir. Yeni layihələrin reallaşdırılması zamanı müasir texnologiyaların tətbiqi, ekoloji təhlükəsizlik prinsiplərinin təmin edilməsi və təbii ehtiyatlardan səmərəli istifadə dayanıqlı inkişafın əsas şərtlərindən biri olmalıdır. İqtisadi inkişafla ekoloji məsuliyyətin uzlaşdırılması uzunmüddətli nəticələrin təmin olunması baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıyır.
Prezident İlham Əliyevin müşavirədə səsləndirdiyi fikirlər göstərir ki, Azərbaycanın iqtisadi inkişafında yeni mərhələnin əsas hədəflərindən biri xammal potensialının daha yüksək əlavə dəyər yaradan istehsala çevrilməsidir. Dağ-mədən və metallurgiya sənayesinin inkişafı bu baxımdan ölkənin qeyri-neft sektorunun gücləndirilməsinə, sənaye potensialının artırılmasına və ixrac imkanlarının genişləndirilməsinə mühüm töhfə verə bilər.
Bu siyasət Azərbaycanın zəngin təbii resurslarını müasir texnologiyalar, investisiya və insan kapitalı ilə birləşdirərək yeni sənaye imkanlarının formalaşdırılmasını nəzərdə tutur. Qarşıdakı illərdə Dövlət Proqramı çərçivəsində görüləcək işlər ölkəmizin sənaye xəritəsində yeni istehsal sahələrinin yaranmasına, metallurgiya sektorunun inkişafına və iqtisadiyyatın daha da şaxələndirilməsinə xidmət edəcək.

Beləliklə, dağ-mədən və metallurgiya sənayesinin inkişafı Azərbaycanın iqtisadi suverenliyinin möhkəmləndirilməsi, qeyri-neft sənayesinin genişləndirilməsi və ölkənin yeni sənaye imkanlarının reallaşdırılması baxımından strateji əhəmiyyət daşıyan istiqamətlərdən biridir. Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə həyata keçirilən məqsədyönlü iqtisadi siyasət nəticəsində formalaşdırılan sənaye infrastrukturu və investisiya mühiti bu yeni mərhələnin uğurla həyata keçirilməsi üçün mühüm zəmin yaradır.