Qərb yenidən öz ampluasında...

Bakı:

18 °C

94 %

2 m/s

Əlaqə

AZ RU EN

Ana səhifə / Dünya / Qərb yenidən öz ampluasında...

Qərb yenidən öz ampluasında...

19.12.2014 [09:05]

Türkiyəyə qarşı sərgilənən ədalətsiz münasibət ABŞ və Avropanın ikili standartlar siyasətinin növbəti nümunəsi kimi çıxış edir
Müasir dövrdə “demokratiya”, “insan hüquqları”, “azadlıq” kimi ümumbəşəri dəyərlərə beynəlxalq miqyasda intensiv şəkildə istinad edilir. Xüsusilə də, beynəlxalq münasibətlər sistemində hüquq normalarının işləmə mexanizminin iflic vəziyyətində olması “insan hüquqları” kimi dəyər və ideyaların ayrı-ayrı ölkələrə yönəldilməsini şərtləndirir. Amma burada əsas məqam odur ki, bu məfhumlar daha çox təzyiq və təsir vasitəsi kimi istifadə edilməklə ikili standartlar siyasətinin “silah”ı qismində çıxış edir. Hədəf kimi seçilmiş ölkələrə təzyiq mexanizmi formalaşdırılan zaman iqtisadi və siyasi vasitələrlə yanaşı, bu cür ideoloji alətlərdən də geniş istifadə olunur.
“Demokratiya” və “insan hüquqları” təzyiq vasitəsi kimi...
Bu kontekstdə əsas nüans ikili standartların metodoloji prinsip kimi çıxış etməsidir. Yəni, bu cür “ideoloji diplomatiya”dan daha çox istifadə edən Amerika Birləşmiş Ştatları (ABŞ), Avropa kimi subyektlər milli dövlətləri yuxarıda adı çəkilən dəyərlər və ideyalar üzərindən tənqid obyektinə çevirdikləri halda, özlərində olan problemlərə eyni yanaşmanı nümayiş etdirmirlər. Bu baxımdan, son olaraq Türkiyədə cərəyan edən proseslərə Avropa və Amerika Birləşmiş Ştatlarının mövqeyi bariz ikili standart nümunəsi kimi çıxış edib. Məlum olduğu kimi, dekabrın 14-də səhər saatlarından başlayaraq Türkiyə polisi “paralel yapı” əməliyyatı çərçivəsində aparılan istintaqla bağlı aralarında çoxu media nümayəndəsi olan 35 nəfərdən artıq şəxsi həbs edib. ABŞ və Avropanın rəsmi dairələri yenə də baş rolda çıxış edərək Türkiyədə həyata keçirilən həbsləri kəskin tənqid obyektinə çeviriblər. Həmin dairələrin həbsin motivləri açıqlanmadan, istintaq prosesini gözləmədən Türkiyəyə qarşı “hücum”a keçərək bəyanatlar səsləndirməsi bu ölkəyə qarşı təzyiq formalaşdırılması reallığını ortaya qoyur.
Ekspertlərin önə çəkdikləri əsas məsələ budur ki, bu proses növbəti dəfə Avropa İttifaqının öz ampluasında olduğunu göstərir. Belə ki, bu qurumun hədəfində növbəti dəfə qardaş Türkiyə yer alır. Əslində, bu, təəccüblü deyil. Çünki Avropanın rəsmi dairələri vaxtaşırı olaraq hazırladıqları hesabatlarda və ya ifadə etdikləri bəyanatlarda müstəqil daxili və xarici siyasət kursuna malik olan ölkələri hədəfə alır, müxtəlif ittihamlar səsləndirərək subyektiv, ədalətsiz və qərəzli mövqe sərgiləyirlər. Təsadüfi deyil ki, ötən illərdə də Türkiyədə 70-dən artıq media nümayəndəsinin həbsi ABŞ və Avropa İttifaqının kəskin reaksiyasına səbəb olmuşdu.
Milli dövlətlər Qərbin ikili standartlar siyasəti ilə qarşı-qarşıya...
Digər bir nüans odur ki, həmin dairələr Avropada insan haqlarının pozulması hallarına, ABŞ-da Ferquson hadisələrinə görə bəyanatlar vermirlər. Axı müxtəlif ölkələrdə demokratiyanın vəziyyəti ilə bağlı ən müxtəlif iradlar səsləndirən ABŞ-ın və Avropanın özündə baş verənlər ikili standartlara dəlalət etmirmi? Və yaxud haqqında bəhs edilənlər dünyaya sırımağa çalışdıqları “demokratiya dərsləri”ndən özləri niyə yararlanmırlar? Əlbəttə, bütün bunlar Qərbin ikili standartlar siyasəti yürütdüyünün növbəti nümunəsidir. Bu həm də ona dəlalət edir ki, milli dövlətlər Qərbin ikili standartlar siyasəti ilə qarşı-qarşıyadır.
Dolayısıyla, yeni dünya nizamında ikili standartlar Avropa və Amerika Birləşmiş Ştatları üçün metodoloji prinsip kimi çıxış edir. Bu isə regional və beynəlxalq miqyasda sülh, sabitlik, təhlükəsizlik və əməkdaşlıq mühitinə təhdid yaradan dağıdıcı faktor səciyyəsi daşıyır.
Nurlan QƏLƏNDƏRLİ

Paylaş:

Baxılıb: 1427 dəfə