Rusiya MDB dövlətlərini yenidən bir çətir altına yığmaq istəyir

Bakı:

24 °C

78 %

8 m/s

Əlaqə

AZ RU EN

Ana səhifə / Siyasət / Rusiya MDB dövlətlərini yenidən bir çətir altına yığmaq istəyir

Rusiya MDB dövlətlərini yenidən bir çətir altına yığmaq istəyir

16.10.2021 [10:04]

Koordinasiya Şurası Azərbaycan üçün nə qədər cəlbedicidir?

Rusiya Təhlükəsizlik Şurasının katibi Nikolay Patruşev MDB ölkələrinin təhlükəsizlik və kəşfiyyat xidmətləri rəhbərlərinin XVII toplantısında bütün MDB dövlətlərinin Kollektiv Təhlükəsizlik Müqaviləsi Təşkilatının (KTMT) Koordinasiya Şurasına cəlb olunması təklifini irəli sürüb. O, MDB-yə üzv ölkələri bioloji və toksiki silahların qadağan olunması ilə bağlı Konvensiya çərçivəsində çoxtərəfli universal mexanizmin yaradılmasını dəstəkləməyə çağırıb.

Patruşev onu da diqqətə çatdırıb ki, ABŞ Rusiyanın Mərkəzi Asiyadakı tərəfdaşları ilə əlaqələrinin zəiflədilməsinə çalışır: “Bizim Mərkəzi Asiyadakı tərəfdaşlarımızla mövcud əlaqələrimizi zəiflətməyə yönələn səylər əhəmiyyətli dərəcədə artırılacaq”.

Təhlükəsizlik Şurasının katibi, həmçinin bioloji təhlükəsizlik problemləri ilə bağlı məsələyə də diqqət çəkib: “Birliyə üzv dövlətlərdən bioloji təhlükəsizlik problemləri ilə bağlı qarşılıqlı əlaqələri aktivləşdirmək tələb olunur. ABŞ və müttəfiqlərinin himayəsi altında müxtəlif ölkələrdə aparılan bioloji tədqiqatların şəffaflığını və yoxlanılmasını təmin edən mexanizmlərin olmaması səbəbindən bu sahədə birgə işlərin aktuallığı artır”.

Patruşevin verdiyi açıqlamalar barədə “Yeni Azərbaycan”a açıqlama verən politoloq İlqar Vəlizadə qeyd edib ki, Rusiya təhlükəsizliklə bağlı bütün məsələlərinin MDB çərçivəsində həll olunmasını istəyir: “Ona görə də Patruşev MDB dövlətlərinin KTMT-nin Koordinasiya Şurasına cəlb olunmasını zəruri hesab edir. Fikrimcə, bu, müşgül məsələdir. Çünki Azərbaycanla-Ermənistanın KTMT-nin Koordinasiya Şurasında birgə iştirakı çətindir. İki dövlət arasındakı münasibətlər tam normallaşsa, o zaman bu formatda tam tərkiblə iştirakımız ola bilər. İndiki şəraitdə isə bu, qeyri-mümkündür. Rusiyanın belə bir istəyi varsa, o zaman səylər göstərilməlidir ki, bütün ölkələr məsələyə eyni nöqteyi-nəzərdən yanaşsın. Əlbəttə, fərdi yanaşmalar bu ideyanın reallaşmasına əngəllər yaradır”.

Patruşevin ABŞ-ı Rusiyanın Mərkəzi Asiyadakı tərəfdaşları ilə əlaqələrinin zəiflədilməsində ittiham etməsinə gəlincə, İ.Vəlizadə vurğulayıb ki, Amerika Mərkəzi Asiya ilə əlaqələr yaradaraq, Əfqanıstan strategiyasını həyata keçirmək niyyətindədir. Ona görə də bu durum Moskvanı narahat edir: “Çünki ABŞ Mərkəzi Asiyanı öz təhlükəsizlik orbitinə dəvət edir, beləliklə də Rusiyanın mövqeyi zəifləyir. Patruşev, eyni zamanda, Amerikanın regiona dolayı yolla müdaxilə edə biləcəyindən də ehtiyatlanır. Ona görə belə çağırışlar edir.

Yeri gəlmişkən, son zamanlar Ermənistan siyasi rəhbərliyi də çalışır ki, bəzi məsələləri qərb ölkələri, xüsusilə Fransa ilə koordinasiya şəklində həyata keçirsin. Rəsmi İrəvan bu cəhdləri yalnız qərb ölkələri yox, həmçinin İranla da həyata keçirir. Bu da rəsmi Moskvanı narahat etməyə bilməz. Heç kəsə sirr deyil ki, region dövlətləri, həmçinin Ermənistanın özü Rusiyanın maraq orbitindədir. Ona görə də düşünmürəm ki, Rusiya bu proseslərə biganə yanaşsın”.

Siyasi analitik Turab Rzayevin sözlərinə görə, Rusiya keçmiş sovet ittifaqını və ya onun yerinə yeni bir ittifaqı bərpa etmək istəyir: “Kreml bunu fərqli üsullarla-Gömrük İttifaqı, Avrasiya İttifaqı, KTMT və MDB platforması ilə həyata keçirməyə çalışır. Ancaq bəlli olan bir məsələ var ki, müstəqillik qazanmış ölkələr heç vaxt bu faktla razı olmayacaq. Hətta bu yaxınlarda Özbəkistan açıq şəkildə bildirdi ki, öz sərhədlərini qoruya bilər, ona görə də yenidən KTMT-yə üzv olmaya ehtiyacı yoxdur. Azərbaycanın da KTMT-yə qatılmasını istəyirlər, ancaq bəlli oldu ki, ölkəmiz də bu təşkilata üzv olmayacaq. Vladimir Jirnovski və başqalarının dilindən səsləndirilən təzyiqlərə baxmayaraq, Azərbaycan KTMT-dən imtina edib.

Patruşevin təklifi isə sadəcə Rusiyanın yeni bir həmləsi, fərqli bir şəkildə KTMT-nin Koordinasiya Şurası adı ilə ölkələri yenidən bir yerə yığmaq cəhdidir. Lakin bunun uğurlu olacağını düşünmürəm. Fikrimcə, KTMT-yə üzv olan ölklələr bu təklifi müsbət qarşılayacaqlar. Ancaq müstəqil siyasət yeridən digər ölkələr - Ukrayna, Gürcüstan, Azərbaycan və Özbəkistan kimi ölkələr bunu rədd edəcəklər”.

Yeganə Bayramova

Paylaş:

Baxılıb: 776 dəfə