“Xruşşovka”lar sökülür...

Bakı:

16 °C

94 %

1 m/s

Əlaqə

AZ RU EN

Ana səhifə / Sosial / “Xruşşovka”lar sökülür...

“Xruşşovka”lar sökülür...

01.10.2022 [12:05]

Sakinlər nədən narazıdırlar?

MÜŞFİQƏ

Hələ illər öncə Rusiyada “xruşşovka” adlandırılan beşmərtəbəli binalar istismara yararsız hesab edildiyindən kütləvi şəkildə sökülüb. Bəzi postsovet ölkələrində artıq bu qəbildən olan binalara rast gəlmək mümkün deyil. MDB məkanındakı ölkələrin əksəriyyətində “xruşşovka”lardan çoxdan imtina ediblər. Görəsən, nə üçün bu kimi binalar hələ də Bakıda qalmaqdadır? “Xruşşovka” və “stalinka” adlanan binaların istismar müddəti bitsə də, dərd-səri bitmək bilmir. Paytaxtda bu cür binalar kifayət qədər çoxdur. Artıq insanlar binaların söküləcəyi günü səbirsizliklə gözləyirlər.

Hazırda XIX əsrin sonunda - XX əsrin əvvəlində tikilən yaşayış binalarının çoxu mərhələli şəkildə sökülür, onların yerində yeniləri inşa edilir. Sakinlərə kompensasiya, ya da yeni mənzil təqdim olunur. Həmin binalar istismara yararsız sayılır. Söküntü işlərinin aparılması həm də paytaxt Bakıda köhnə evlərin sayının əhəmiyyətli dərəcədə azalması deməkdir.

Məlumdur ki, paytaxtda yaşayış binalarının tikintisi ilə bağlı yeni standartlar qəbul olunub. Əvvəlcə layihənin qaydalara uyğun olub-olmaması araşdırılır, daha sonra həmin ərazilərdə yeni yaşayış massivləri tikilir. Əgər əlverişsiz şərait olarsa, sökülmüş binaların yerində yaşıllıqlar və ya park salınır. Sakinlər isə başqa əraziyə köçürülür.

Hazırda Nizami, Yasamal, Xətai və Nərimanov rayonları ərazisində söküntü işləri həyata keçirilir. Bildirək ki, söküntü işləri daha çox şəhərin mərkəzində və metro stansiyalarına yaxın ərazilərdə aparılır. Orada inşa edilən yeni binalardakı mənzillərin qiyməti isə xeyli yüksəkdir. Bu səbəbdən də sakinlərlə sahibkarlar arasında anlaşılmazlıq yaranır.

500-dən artıq bina mövcuddur

Əmlak məsələləri üzrə ekspert Ramil Qasımzadə deyir ki, “xruşşovka” layihəli evlərin sökülməsi ilə bağlı işlər tam olaraq sahibkarların öhdəsinə buraxılıb. Bunun üçün sahibkarlar mütləq qaydada orada yaşayan sakinlərlə razılıq əldə etməli və sakinləri yeni binada yerləşdirməlidir. Eləcə də çoxmənzilli binaların əvəzinə 12 və ya daha çox mərtəbəli binaların tikintisini həyata keçirə bilər: “Ümumən 500-dən artıq bina mövcuddur. Mən deyərdim ki, bu binaların hamısının birdən-birə söküntüsünü icra etmək mümkün deyil. Sahibkarlar, ilk növbədə, 2-3 mərtəbəli binaların söküntüsünü daha sərfəli hesab edirlər. Çünki beşmərtəbəli binaların söküntüsünün icrası, vətəndaşların köçü və onların yerləşdirilməsi bir qədər zaman alır. Bu da sahibkar üçün pul itkisi deməkdir”.

Sahibkardan əlavə pul qopartmaq niyyətində olan vətəndaşlar

Qeyd etdiyimiz kimi, çox vaxt sakinlər ilə sahibkarlar arasında anlaşılmazlıq yaranır. Bunun kökündə isə maddiyyat dayanır. Ekspert deyir ki, bir çox tikilən binaların vətəndaşları 20 faiz daha artıq kv.m olmaqla evlə təmin olunurlar. Bu mənada vətəndaşlar özləri də bilavasitə sahibkarlara kömək etməlidir. Əks təqdirdə, bir sıra subyektiv səbəblər həmin layihənin həyata keçməsinə mane olur: “Tutaq ki, binanın 90 faiz sakini binanın sökülməsinə razıdır. Lakin görürsən ki, bir neçə vətəndaş sahibkardan əlavə pul qopartmaq niyyəti ilə son günə qədər evdən çıxmır, mənzili təhvil vermir. Yaxud həmin evin əvəzinə sahibkardan pul tələb edirlər. Sahibkarlar binanın tikintisini həyata keçirdikdən sonra pul qazanmağı hədəflədikləri üçün bir çox hallarda onlarda nəqd pul olmur. Yalnız sakinlərin kirayəsi üçün nəzərdə tutulan vəsaiti ödəməyə qadirdirlər. Məsələn, eyni vəziyyət Nərimanov rayonunun bir neçə binasının tikintisi zamanı da yaşanıb. Burada sakinlərlər ilə sahibkarlar arasında anlaşılmazlıq yaranıb”.

1 kv.m-ə nə qədər pul verilir?

Bir çox hallarda vətəndaşların özlərinin süni maneələr yaratdıqlarını deyən R.Qasımzadə bildirib ki, hazırda sahibkarlar mənzilin hər kv.m-ə 2 min manatdan artıq pul təklif edirlər. Buna baxmayaraq, sakinlər bazar qiymətindən qat-qat yuxarı, fantastik qiymətlər oxuyurlar: “Məsələn, Nərimanovda sahibkar kv.m-i 2 min manat ödəməyə hazırdır. Amma birinci mərtəbənin sakinləri bu qiymətlə razılaşmırlar. Bildirirlər ki, bizə kv.m-i 5 min manatdan pul ödəməlisən. Bu da təbii ki, narazılıq yaradır”.

Birinci mərtəbədə yaşayan sakinə pul verilməlidir, yoxsa mənzil?

O zaman belə bir sual yaranır. Birinci mərtəbədə yaşayan sakinə nə qədər pul verilməlidir?

“Yeni tikilən çoxmənzilli binaların birinci mərtəbəsi əsasən, qeyri-yaşayış sahəsi hesab edilir. Yəni burada zirzəmi, qaraj və mağaza sahəsi yerləşir, ikinci mərtəbə isə ofis təyinatlı olur. Yaşayış sahəsi üçüncü mərtəbədən başlayır. Birinci mərtəbənin sakinlərinə istənilən mərtəbədə ev seçmək imkanı yaradılır.Vətəndaşlar isə bunu düzgün başa düşməyib deyir ki, mağazaların yerləşdiyi qeyri-yaşayış sahəsindən mənə yer verin. Əgər yaşadığı mənzil sənədlə qeyri-yaşayış sahəsidirsə, vətəndaş haqlıdır. Əks təqdirdə, yaşayış sahəsi kimi heç bir vətəndaşa 5 mindən artıq pul verilə bilməz. Bilirsiniz ki, qeyri-yaşayış sahələrinin qiyməti yaşayış sahələrinin qiymətindən iki, bəzən də üç dəfə artıqdır. Yəni mənzilin 1 kv.m-i 1500 AZN-dirsə, birinci mərtəbədəki qeyri-yaşayış sahəsinin qiyməti isə minimum 5000 AZN-dən başlayır”, - deyə ekspert söyləyib.

Ramil Qasımzadə onu da əlavə edib ki, “xruşşovka”lar yox, ümumiyyətlə, ötən əsrin əvvəllərindən etibarən tikilən, istismar müddəti bitən “İtalyan”, “Minsk” və “Stalin” layihəli evlər də sökülməlidir.

Paylaş:

Baxılıb: 987 dəfə