AI uğrunda yeni mübarizə başlayır: Çin oyunun qaydalarını dəyişmək istəyir
17.07.2026 [19:28]
Süni intellekt sahəsində yarış artıq təkcə daha ağıllı çatbot hazırlamaq uğrunda getmir. Əsas mübarizə bundan sonra bu texnologiyanın gələcəyini kimin formalaşdıracağı və qlobal qaydaları kimin müəyyənləşdirəcəyi uğrunda aparılacaq.
AZƏRTAC xəbər verir ki, bu baxımdan son günlərin ən diqqətçəkən hadisələrindən biri Şanxaydan verilən mesaj oldu. İlk baxışda bu, adi texnologiya konfransı təsiri bağışlasa da, səsləndirilən təşəbbüslər süni intellekt sahəsində qüvvələr balansını dəyişə biləcək iddialardan xəbər verir.
İyulun 17-də Şanxayda işə başlayan Dünya Süni İntellekt Konfransında (WAIC) Çin Xalq Respublikasının Sədri Si Cinpin süni intellektin qlobal idarəçiliyinə dair rəsmi Pekinin baxışını açıqlayıb. O bildirib ki, süni intellekt heç bir ölkənin inhisarında olmamalı, onun inkişafı beynəlxalq əməkdaşlıq, açıq mənbəli texnologiyalar və hamı üçün bərabər imkanlar prinsiplərinə əsaslanmalıdır.
Konfrans ərəfəsində daha bir mühüm hadisə baş verib. 29 ölkənin iştirakı ilə Ümumdünya Süni İntellekt Əməkdaşlıq Təşkilatının Təsis Edilməsi haqqında Saziş imzalanıb. Yeni təşkilatın məqsədi süni intellekt sahəsində beynəlxalq əməkdaşlığı genişləndirmək, qlobal idarəetmə mexanizmlərinin formalaşdırılmasına töhfə vermək və inkişaf etməkdə olan ölkələrin bu texnologiyalara çıxışını asanlaşdırmaqdır.
Si Cinpin çıxışında Çin tərəfindən növbəti beş il ərzində inkişaf etməkdə olan ölkələr üçün minlərlə AI təlim proqramının təşkil ediləcəyini, müxtəlif regionlarla əməkdaşlıq mərkəzlərinin yaradılacağını və açıq mənbəli süni intellekt modellərinin inkişafının dəstəklənəcəyini də açıqlayıb.
Bəs bu, adi insanlar üçün nə deməkdir?
Sadə dillə desək, Çin istəyir ki, gələcəkdə süni intellektdən istifadə edən ölkələr, şirkətlər və proqramçılar yalnız ABŞ texnologiyalarına deyil, Çin tərəfindən yaradılan platforma, modellər və standartlara da üstünlük versinlər.
Başqa sözlə, necə ki, bu gün internetdə Apple və Android ekosistemləri arasında rəqabət mövcuddur, yaxın illərdə süni intellekt sahəsində də ABŞ və Çin mərkəzli iki böyük texnologiya ekosisteminin formalaşması mümkündür.
Çin bununla yanaşı, yüksək məhsuldarlıqlı AI çipləri, məlumat mərkəzləri və açıq mənbəli modellər hesabına xarici texnologiyalardan asılılığı azaltmağa çalışır. Şanxay konfransında Huawei ABŞ texnologiyalarından asılı olmayan yeni Atlas 950 SuperPoD süni intellekt hesablama sistemini də nümayiş etdirib.
Bir çox analitik hesab edir ki, Şanxayda verilən mesaj təkcə yeni texnologiyaların təqdimatı deyil. Bu, süni intellekt sahəsində qlobal liderlik, beynəlxalq standartlar və rəqəmsal iqtisadiyyat uğrunda uzunmüddətli geosiyasi rəqabətin yeni mərhələsinin başladığını göstərən ən mühüm siqnallardan biridir.
İndi əsas sual budur: gələcəyin süni intellekt qaydalarını kim müəyyənləşdirəcək?
Xəbər lenti
Hamısına baxHadisə
15 Sentyabr 23:20
İdman
15 Sentyabr 22:41
Dünya
15 Sentyabr 22:16
Dünya
15 Sentyabr 21:59
Dünya
15 Sentyabr 21:25
Dünya
15 Sentyabr 20:53
Dünya
15 Sentyabr 20:22
Dünya
15 Sentyabr 19:50
YAP xəbərləri
15 Sentyabr 19:34
İqtisadiyyat
15 Sentyabr 19:17
Dünya
15 Sentyabr 19:13
Gündəm
15 Sentyabr 18:37
Dünya
15 Sentyabr 18:32
YAP xəbərləri
15 Sentyabr 18:18
Dünya
15 Sentyabr 17:19
Siyasət
15 Sentyabr 17:09
Siyasət
15 Sentyabr 17:08
Sosial
15 Sentyabr 17:07
Siyasət
15 Sentyabr 16:59
Siyasət
15 Sentyabr 16:31
Siyasət
15 Sentyabr 16:30
Siyasət
15 Sentyabr 16:30
Dünya
15 Sentyabr 16:23
Sosial
15 Sentyabr 16:07
Elanlar
15 Sentyabr 15:48
Dünya
15 Sentyabr 15:30
YAP xəbərləri
15 Sentyabr 15:30
YAP xəbərləri
15 Sentyabr 15:28
Sosial
15 Sentyabr 15:17
Siyasət
15 Sentyabr 15:14
Siyasət
15 Sentyabr 15:14
Siyasət
15 Sentyabr 15:13
Siyasət
15 Sentyabr 15:12
Siyasət
15 Sentyabr 15:10
YAP xəbərləri
15 Sentyabr 15:02
Sosial
15 Sentyabr 14:32
Analitik
15 Sentyabr 14:26
Dünya
15 Sentyabr 14:22
Gündəm
15 Sentyabr 14:03
Dünya
15 Sentyabr 13:59
Siyasət
15 Sentyabr 13:52
Gündəm
15 Sentyabr 13:24
Dünya
15 Sentyabr 13:15
Dünya
15 Sentyabr 12:25
Hadisə
15 Sentyabr 11:48
Elm
15 Sentyabr 11:47
Siyasət
15 Sentyabr 11:46
Elanlar
15 Sentyabr 11:37
Siyasət
15 Sentyabr 11:35
Sosial
15 Sentyabr 11:09
Sosial
15 Sentyabr 10:43
Siyasət
15 Sentyabr 10:42
Gündəm
15 Sentyabr 10:17
Gündəm
15 Sentyabr 09:48
Analitik
15 Sentyabr 09:20
Sosial
15 Sentyabr 08:52
Elm
15 Sentyabr 08:37
Sosial
15 Sentyabr 08:10
Dünya
14 Sentyabr 23:39
Müsahibə
14 Sentyabr 23:17
Elm
14 Sentyabr 22:40
YAP xəbərləri
14 Sentyabr 22:29
Dünya
14 Sentyabr 22:14
Sosial
14 Sentyabr 21:59
Dünya
14 Sentyabr 21:23
Dünya
14 Sentyabr 20:45
Dünya
14 Sentyabr 20:17
Gündəm
14 Sentyabr 19:59
Maraqlı
14 Sentyabr 19:58
Dünya
14 Sentyabr 19:24

