“Metsamor” AES ciddi regional fəlakətlərə səbəb ola bilər

Bakı:

26 °C

57 %

12 m/s

Əlaqə

AZ RU EN

Ana səhifə / Siyasət / “Metsamor” AES ciddi regional fəlakətlərə səbəb ola bilər

“Metsamor” AES ciddi regional fəlakətlərə səbəb ola bilər

17.05.2016 [10:11]

Ekspertlər “Metsamor” AES-in region üçün aşkar təhlükə mənbəyi olduğunu diqqətə çatdırırlar
Sirr deyil ki, Ermənistandakı “Metsamor” atom elektrik stansiyası (AES) köhnə olması və zəruri təhlükəsizlik tələblərinə cavab verməməsi səbəbilə ciddi regional fəlakət mənbəyi olaraq qalır. Ermənistan bütün alternativ imkanlardan imtina edərək təhlükəli “Metsamor” stansiyasının istismarını uzun illər davam etdirmək niyyətindədir. Bu stansiyada hər hansı ciddi qəzanın baş verəcəyi təqdirdə region dövlətlərinin əhalisinin, təbiətinin və iqtisadi həyatının böyük zərər görməsi qaçılmaz ola bilər. Digər tərəfdən, “Metsamor” AES-in Ermənistanda yerləşməsi nüvə materialları qaçaqmalçılığı ilə məşğul olan transmilli cinayətkar dəstələrin regiona diqqətini artırır. Artıq ermənilərin radioaktiv materialları ölkədən çıxararaq müxtəlif cinayətkar qruplara satmaq cəhdlərinə dair çoxsaylı faktlar mövcuddur. Belə materialların Əl-Qaidə və İŞİD kimi beynəlxalq terror qruplarının əlinə düşəcəyi təqdirdə “çirkli bomba”ların hazırlanması və istifadəsi riski kifayət qədər ciddiləşir.
Yeri gəlmişkən, bütün bu təhdidlərin qarşısının alınmasını və regionun təhlükədən qorunmasını təmin etmək məqsədilə “Stop Metsamor” kampaniyasına başlanılıb. Bu məqsədlə bir qrup bloqer change.org saytında “Metsamor” AES-in bağlanmasını tələb edən “Stop Metsamor!” petisiyası üzrə imza toplanmasına start verib. Əlavə olaraq sosial şəbəkələrdə - “Facebook” və “Twitter”də “Stop Metsamor!” kampaniyasının xüsusi səhifələri yaradılıb. Fəallar beynəlxalq ictimaiyyəti “Metsamor” AES-in yaratdığı təhlükəyə biganə qalmamağa və həyata keçirilən kampaniyanı dəstəkləməyə çağırırlar.
Öz növbəsində, ekspertlər də “Metsamor” AES-in region üçün aşkar təhlükə mənbəyi olduğunu diqqətə çatdırırlar. Milli Məclisin deputatı Zahid Oruc deyib ki, Ermənistan sovet dövründən qalmış mirasa sahib durub və “Metsamor” AES-in çirkli tullantılarının axıdılması hesabına su ehtiyatları zəhərlənib. Onun sözlərinə görə, “Metsamor” regionun altına qoyulmuş bir bombadır. Sovetlər birliyi dağılandan sonra Ermənistan bu stansiyanı silah kimi əlində saxlamağa çalışır.
“Bugünkü reallıqda isə xüsusi radioaktiv maddələri özündə saxlayan reaktorların köhnə materiallardan olması ilə bağlı dəfələrlə xarici mütəxəssislər həyəcan təbili çalıblar ki, hər an regionda bu cür radioaktiv şüalanmalar yayıla və ikinci Çernobıl faciəsi təkrarlana bilər. Hazırda Ermənistan Metsamor AES-i özünün bir nüvə silahına çevirib, nəinki bir enerji mənbəyinə”, - deyə Z.Oruc qeyd edib.
Milli Məclisin deputatı Elman Məmmədov isə diqqətə çatdırıb ki, “Metsamor” atom elektrik stansiyasının ciddi təhlükə mənbəyi olması kimsəyə sirr deyil. Onun sözlərinə görə, hazırda bu AES-in fəaliyyətinin dayandırılması ilə bağlı səsləndirilən tələblər tam haqlıdır. Zaman-zaman müxtəlif xarici ekspertlər, həmçinin ölkəmizin təmsilçiləri mövcud təhlükə ilə bağlı xəbərdaredici fikirlər səsləndiriblər: “Lakin Ermənistan AES-in region üçün təhlükə mənbəyi olması faktını qulaqardına vurur. Bu azmış kimi, stansiyanın fəaliyyət müddətinin 2016-cı ildə başa çatması nəzərdə tutulsa da, Ermənistan hökuməti AES-in istismar müddətini bir qədər də uzatmaq qərarına gəlib. Bu da, öz növbəsində, regionda güclü radiasiya təhlükəsi ilə bağlı narahatlığı daha da artırıb. Azərbaycan da “Metsamor” AES-in fəaliyyətini davam etdirməsinə dəfələrlə rəsmi şəkildə və ictimaiyyət səviyyəsində etirazını bildirib, müxtəlif beynəlxalq təşkilatlara bununla bağlı müraciətlər edilib. Beynəlxalq təşkilatlar bu məsələni diqqət mərkəzində saxlamalıdırlar”.
Politoloq Elşad Mirbəşir isə bildirib ki, ekspertlərə və bütövlükdə dünya ictimaiyyətinə bəllidir ki, “Metsamor” AES köhnə, istifadə müddəti bitmiş avadanlıqla təchiz edilib: “Digər tərəfdən, sözügedən AES-də təhlükəsizlik tədbirləri çox aşağı səviyyədədir. Ötən müddət ərzində təhlükəsizlik tədbirlərinin gücləndirilməsi, AES-in müasir təhlükəsizlik avadanlıqları ilə təchiz edilməsi istiqamətində heç bir addım atılmayıb. Qəza nəticəsində radioaktiv tullantıların və digər fəsadların Rusiya, Orta Asiya, Xəzər və Qara dəniz hövzəsi ölkələrinin əhalisi üçün böyük təhlükə yaradacağı şübhəsizdir”.
Politoloq onu da vurğulayıb ki, nüvə və radioaktiv materialların, nüvə yanacağı tullantılarının qaçaqmalçılığında Ermənistan xüsusi rol oynayır: “Qonşu dövlətlərin ərazisində Ermənistan vətəndaşlarının iştirakı ilə dəfələrlə radioaktiv materialların qaçaqmalçılığı ilə məşğul olan qruplar ifşa olunub. Bütün bunları nəzərə alaraq beynəlxalq təşkilatlar “Metsamor” AES-in bağlanması ilə bağlı Ermənistandan öhdəliyinə əməl etməsini tələb etməli, bu məqsədlə təzyiq göstərməli, lazımi hüquqi addımlar atmalıdırlar”.
Nurlan QƏLƏNDƏRLİ

Paylaş:

Baxılıb: 826 dəfə