Macarıstan Aİ-nin hədəfində

Bakı:

24 °C

60 %

4 m/s

Əlaqə

AZ RU EN

Ana səhifə / Siyasət / Macarıstan Aİ-nin hədəfində

Macarıstan Aİ-nin hədəfində

04.06.2022 [11:03]

AP rəsmisi Budapeştə qarşı sərt sanksiyaların tətbiqini tələb edir

Rusiyaya qarşı hazırlanan, qəbulu gecikən 6-cı sanksiya paketi bu dəfə Macarıstanı “çətinə salıb”. Sanksiya paketinə etiraz edən rəsmi Budapeşt Avropa İttifaqının “qəzəbinə gələ bilər”. Belə ki, Avropa Parlamentinin sədr müavini Katarina Barli Macarıstanı Avropa İttifaqında səsvermə hüququndan məhrum etməyə çağırıb. Onun sözlərinə görə, Macarıstan şantaj üçün Avropa İttifaqının yekdillik prinsipindən istifadə edir. Katarina Barli xatırladıb ki, Rusiyaya qarşı altıncı sanksiyalar paketi Macarıstana görə bir neçə həftə gec qəbul edilib. Avropa Parlamentinin sədr müavini bildirib ki, qanunun aliliyini pozduğuna görə ölkənin səsvermə hüququ dayandırıla bilər: “Xüsusən də Macarıstanda artıq demokratik və hüquqi münasibətlərdən danışmaq olmaz”.

Ümumiyyətlə, Aİ özünün üzv ölkələrinə qarşı hansısa bir sanksiyanı tətbiq edə bilərmi və bunun mexanizmləri necə tənzimlənir? Digər tərəfdən, Macarıstanın bu kimi diskriminasiyaya məruz qalması nədən xəbər verir?

Məsələ ilə bağlı fikirlərini bölüşən politoloq Yeganə Hacıyeva bildirib ki, Aİ-nin sanksiyalara qoşulmayan üzv ölkəsinə sanksiya tətbiq etmək mexanizmi mövcud deyil. Onun sözlərinə görə, bu səbəb ilə bağlı hər hansı cəzalandırma belə nəzərdə tutula bilməz: “Bu, Avropa İttifaqının daxili nizamnaməsində öz əksini tapmayıb. Bu, o halda baş verə bilərdi ki, sanksiyalara qoşulmuş ölkənin şirkətləri həmin qadağaları pozsun. İndiki situasiyada isə bunu müşahidə etmirik. Macarıstan sanksiyalara qoşulmayıb. Sanksiyalara qoşulmamış ölkəyə sanksiya tətbiqi çağırışı etmək qurum rəsmisinin Avropa İttifaqının daxili qanunlarından xəbərsiz olmasından irəli gəlir”.

Politoloqun fikrincə, Aİ konfederativ fəlsəfəyə malik olan birlikdir. Bu mənada, Macarıstanın mövqeyinə qarşı bu kimi təzyiq etmək doğru hal deyil. Macarıstan sanksiya paketinin müzakirəsi üçün daxili qanunvericilikdə nəzərdə tutulan gözləmə hüququndan istifadə edir. Ona qarşı hər hansı bir sanksiya çağırışı etmək isə doğru və qanuni deyil. “Macarıstana qarşı bu təzyiqin əsl səbəbi isə Türkiyə və Rusiya ilə yaxınlığıdır. Bu iki dövləti sevməyənlər daima bu arqumentə söykənərək Macarıstanı təzyiq altında saxlamağa çalışırlar. Rusiya böyük iqtisadi imkanlara və resurslara malik bir ölkədir və Budapeştlə Moskva arasında genişmiqyaslı ikitərəfi əlaqələr mövcuddur. Bu, geostrateji və coğrafi mövqe baxımından, o cümlədən milli maraqlar çərçivəsindən Macarıstan üçün sərfəlidir. Eyni zamanda Budapeşt müstəqil və balanslı xarici siyasət yürüdür. Bu ikitərəfli münasibət Macarıstanın daxili sosial vəziyyətinin sabitliyinə də təsir göstərir,” - deyən Y.Hacıyeva onu da diqqətə çatdırıb ki, Macarıstana qarşı sanksiya tətbiq etmək istəyən Avropa Komissiyası bəzi ölkələrə Rusiyadan enerji daşıyıcıları almaq üçün rus rublu ilə mübadiləyə icazə verib. Bunu isə mümkün sosial partlayış versiyaları ilə əlaqələndirirlər: “Belə ölkələrdən biri Almaniyadır. Artıq bir neçə həftədir ki, Almaniya enerji daşıyıcılarının əvəzini Rusiyanın şərtlərinə əsasən ödəyir. Aİ Almaniya və digər böyük ölkələr üçün verdiyi icazəni Macarıstana tanımır. Düzdür, qurum rəsmiləri bu eksklüziv icazəni rəsmi Berlinin Aİ üçün vacibliyi ilə əlaqələndirirlər. Yəni, Almaniyanın Aİ-dən çıxması qurumun dağılmasına yol aça bilər. Amma Macarıstan kimi ölkələrin Aİ-dən çıxması böyük fəsadlara yol açmaz. Hətta bəzi məqamlarda Macarıstanı İttifaqdan çıxmağa təhrik belə etmək istəyirlər. Məsələn, Macarıstanın hazırki etirazı Aİ rəsmiləri üçün göydəndüşmə fürsətə çevrilə bilər”.

Sadiq İSMAYILZADƏ

Paylaş:

Baxılıb: 721 dəfə