Xocalı soyqırımı – Tarixin faciəsi, qayıdışın başlanğıcı

Bakı:

25 °C

73 %

8 m/s

Əlaqə

AZ RU EN

Ana səhifə / YAP xəbərləri / Xocalı soyqırımı – Tarixin faciəsi, qayıdışın başlanğıcı

Xocalı soyqırımı – Tarixin faciəsi, qayıdışın başlanğıcı

26.02.2026 [10:11]

1992-ci il fevralın 25-dən 26-na keçən gecə Xocalıda baş verən hadisələr Azərbaycan tarixinin ən qanlı və unudulmaz səhifəsidir. Ermənistan silahlı qüvvələrinin hücumu nəticəsində yüzlərlə dinc sakin – qadınlar, uşaqlar, qocalar – xüsusi amansızlıqla qətlə yetirildi. Bu hadisə təkcə bir şəhərin deyil, bütöv bir xalqın taleyində dərin iz buraxdı. Xocalı soyqırımı beynəlxalq humanitar hüququn norma və prinsiplərinin kobud şəkildə pozulması, mülki əhaliyə qarşı törədilmiş ağır cinayət kimi tarixə düşdü.

Həmin gecə yüzlərlə insan həyatını itirdi, yüzlərlə insan yaralandı, əsir və girov götürüldü. Şəhər tamamilə dağıdıldı, sağ qalan əhali isə öz doğma torpaqlarından didərgin düşərək məcburi köçkün həyatına başladı. Xocalı faciəsi Azərbaycan dövlətinin və xalqının yaddaşında sağalmaz yara kimi qaldı.

Azərbaycan dövləti illər boyu bu faciənin beynəlxalq səviyyədə tanıdılması üçün ardıcıl siyasət həyata keçirdi. Müxtəlif ölkələrin parlamentləri və beynəlxalq təşkilatlar Xocalı hadisələrini soyqırımı və ya kütləvi qətliam kimi qiymətləndirdi. Bu istiqamətdə aparılan diplomatik fəaliyyət həqiqətlərin dünya ictimaiyyətinə çatdırılmasına xidmət edir.

Lakin Xocalı yalnız rəsmi statistikadan ibarət deyil. Mənim üçün Xocalı sözü bir ağrının, amma eyni zamanda bir gücün ifadəsidir. Orada həyatını itirən hər bir insanın taleyi bir ailənin faciəsi, bir xalqın sarsıntısı demək idi. Amma bütün bu ağrılara baxmayaraq, xalqımız sınmadı. İllərlə doğma torpaq həsrəti ilə yaşayan insanlar ümidlərini itirmədilər və bir gün qayıdacaqlarına inandılar.

2020-ci ildə baş vermiş Vətən müharibəsi nəticəsində Azərbaycan öz ərazi bütövlüyünü böyük ölçüdə bərpa etdi. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev çıxışlarında dəfələrlə vurğuladı ki, Xocalı qurbanlarının qisası döyüş meydanında alındı və tarixi ədalət bərpa olundu. 2023-cü ildə həyata keçirilən lokal antiterror tədbirlərindən sonra isə ölkəmizin suverenliyi tam təmin edildi və Qarabağ bölgəsində, o cümlədən Xocalıda dövlət nəzarəti bərqərar edildi.

Hazırda azad olunmuş ərazilərdə genişmiqyaslı bərpa və quruculuq işləri aparılır. Böyük Qayıdış proqramı çərçivəsində dağıdılmış şəhər və kəndlər yenidən qurulur, infrastruktur layihələri həyata keçirilir, müasir yaşayış məntəqələri salınır. Xocalıya qayıdış prosesi təkcə fiziki məkanın bərpası deyil, həm də milli ləyaqətin, ədalətin və qürurun bərpasıdır.

Mənim düşüncəmə görə, Xocalı artıq yalnız faciənin adı deyil. Bu ad həm də mübarizənin, səbrin və qələbənin rəmzidir. Biz keçmişi unutmuruq, çünki unutmaq ədalətsizliyə göz yummaq deməkdir. Amma biz eyni zamanda gələcəyə də baxırıq. Bu gün Xocalının yenidən dirçəlməsi göstərir ki, tarix nə qədər ağır olsa da, xalqın iradəsi və dövlətin gücü ilə ədalət bərpa olunur.

Xocalı – həm yaddaşımız, həm qürurumuz, həm də artıq qayıdışın gerçəkləşdiyi torpaqdır.

Cəmilə Hüseynova

YAP Naxçıvan şəhər təşkilatının fəalı

Paylaş:

Baxılıb: 510 dəfə