Eyni arzular, fərqli imkanlar...

Bakı:

20 °C

94 %

5 m/s

Əlaqə

AZ RU EN

Ana səhifə / Sosial / Eyni arzular, fərqli imkanlar...

Eyni arzular, fərqli imkanlar...

17.10.2026 [09:25]

Yoxsulluq ????? ???????? ???? ????????

Yoxsulluq haqqında danışanda çox vaxt göz önünə boş süfrə, köhnə paltar, imkansızlıq içində yaşayan ailələr gəlir. Halbuki yoxsulluğun görünməyən, amma insanın həyatına daha dərindən təsir edən başqa bir üzü də var. Seçim imkanlarının azalması, arzuların təxirə salınması, uşağın istedadını üzə çıxara bilməməsi, xəstəliyin müalicəsini sabaha saxlamaq və sabahın bu gündən yaxşı olacağına inamın tədricən azalması...

Bəzən yoxsulluq insanın cibindəki pulun azlığından daha çox, qarşısında açıq qalan qapıların sayının azalmasıdır. Məhz buna görə də 17 oktyabr - Beynəlxalq Yoxsulluqla Mübarizə Günü yalnız ehtiyacı olanları xatırlamaq üçün deyil, cəmiyyətin rifah, bərabər imkanlar və insan ləyaqəti barədə düşünməsi üçün də mühüm fürsətdir.

Bu tarixin özündə də diqqətəlayiq bir məqam var. 17 oktyabr 1987-ci ildə Parisdə, Trokadero meydanında minlərlə insan yoxsulluq qurbanlarının xatirəsini anmaq və yoxsulluğun insan hüquqlarının pozulması ilə əlaqəsini vurğulamaq üçün toplaşmışdı. Həmin görüşün ideyası sonradan beynəlxalq səviyyədə tanındı və Birləşmiş Millətlər Təşkilatı 1992-ci ildə 17 oktyabrı Beynəlxalq Yoxsulluğun Aradan Qaldırılması Günü elan etdi.

Eyni yoxsulluq, fərqli talelər...

Yoxsulluğun ən ağır nəticələrindən biri onun nəsildən-nəslə ötürülə bilməsidir. Ailənin maddi çətinlikləri uşağın təhsilinə, sağlamlığına və gələcək peşə seçiminə təsir göstərdikdə, bu günün problemi sabahın sosial bərabərsizliyinə çevrilir.

Dərslərini yaxşı oxuyan, böyük arzuları olan bir uşağı təsəvvür edək. Onun istedadı var, öyrənmək həvəsi var, gələcəkdə cəmiyyətə faydalı olmaq istəyir. Ancaq evdə kompüter yoxdur, internetə çıxış məhduddur, əlavə hazırlıq üçün imkan tapılmır. Başqa bir uşaq isə bütün bu imkanlardan yararlanır. Hər ikisi eyni qabiliyyətə malik olsa da, başlanğıc nöqtələri eyni deyil. Burada söhbət yalnız maddi fərqdən getmir. Söhbət insanın öz potensialını reallaşdırmaq imkanından gedir. Yoxsulluq bəzən insanın bacarığını əlindən almır, sadəcə həmin bacarığı nümayiş etdirməsinə mane olur.

Bu səbəbdən keyfiyyətli və əlçatan təhsil yoxsulluqla mübarizənin ən mühüm vasitələrindən biridir. Təhsil insanı yalnız diplomla təmin etmir, ona daha geniş seçim imkanı, əmək bazarında rəqabət qabiliyyəti və öz həyatına təsir göstərmək gücü verir. Lakin burada bir məqamı da unutmaq olmaz: yoxsulluq içində böyüyən hər kəsin gələcəyi əvvəlcədən müəyyənləşmədiyi kimi, təhsil də təkbaşına bütün problemləri həll etmir. Layiqli iş yerləri, sosial müdafiə, əlçatan səhiyyə və ədalətli imkanlar olmadan əldə olunan biliklərin insanın həyatını dəyişməsi çətinləşə bilər.

Yoxsulluqla mübarizə haradan başlayır?

Bu mübarizənin yalnız dövlət qurumlarının və beynəlxalq təşkilatların üzərinə düşən vəzifə olduğunu düşünmək düzgün olmazdı. Dövlətin sosial siyasəti, iqtisadi imkanlar və institusional dəstək əsas rol oynasa da, cəmiyyətin münasibəti də əhəmiyyətlidir. İşəgötürən üçün ədalətli əməkhaqqı və təhlükəsiz iş şəraiti, təhsil müəssisəsi üçün maddi çətinlik çəkən uşağın imkanlarını qorumaq, yerli icma üçün ehtiyac içində olan ailələri müəyyənləşdirib onlara düzgün dəstək göstərmək yoxsulluqla mübarizənin konkret istiqamətləridir.

Eyni zamanda, sosial layihələrin nəticələri yalnız ayrılan vəsaitlə ölçülməməlidir. Bu vəsait neçə nəfərin həyatında davamlı dəyişiklik yaradıb? Neçə uşaq təhsildən yayınmaq təhlükəsindən xilas olub? Neçə ailə sabit gəlir əldə etməyə başlayıb? Neçə insan tibbi xidmətə və təhlükəsiz yaşayış şəraitinə çıxış qazanıb? Bu sualların cavabı görülən işlərin həqiqi təsirini göstərir.

17 oktyabrın əhəmiyyəti də məhz buradadır. Bu gün bizdən yalnız ehtiyacı olan insanları xatırlamağı deyil, yoxsulluğu yaradan və davam etdirən maneələri görməyi, həmin maneələrin aradan qaldırılması üçün hansı addımların atılmalı olduğunu düşünməyi tələb edir. Çünki yoxsulluğun aradan qaldırılması bir günün xeyriyyə aksiyası ilə başa çatan məsələ deyil. Bu, uzunmüddətli sosial məsuliyyət, ardıcıl siyasət və insan ləyaqətinə hörmət tələb edən prosesdir.

Cəmiyyətin inkişafı yalnız nə qədər istehsal etdiyi, nə qədər gəlir qazandığı və hansı iqtisadi göstəricilərə çatdığı ilə ölçülmür. Həmin inkişafın insanlara necə təsir etdiyi, ən həssas təbəqələrin hansı imkanlara sahib olduğu da eyni dərəcədə vacibdir.

Yoxsulluqla mübarizənin əsl uğuru insanlara sadəcə yaşamaq üçün vəsait vermək deyil, öz həyatlarını qurmaq, seçim etmək və gələcəyə inamla baxmaq imkanı yaratmaqdır. Elə bir cəmiyyətdə ki, uşağın gələcəyini ailəsinin maddi vəziyyəti deyil, qabiliyyəti və zəhməti daha çox müəyyənləşdirsin, insanın sağlamlığı cibindəki puldan, ləyaqəti isə sosial vəziyyətindən asılı olmasın.

Yeganə BAYRAMOVA

Paylaş:

Baxılıb: 20 dəfə

Xəbər lenti

Hamısına bax