Heydər Əliyev
yeni azerbaycan logo
Bakı:
25 °C
45 %
1 m/s
Əlaqə
AZ RU EN

Ana səhifə / Maraqlı / Uşaqlarda DEHB-ni diaqnoz qoyulmazdan illər əvvəl aşkar etmək mümkün olub

Uşaqlarda DEHB-ni diaqnoz qoyulmazdan illər əvvəl aşkar etmək mümkün olub

05.05.2026 [14:22]

Süni intellektin alqoritmi uşaqlarda diqqət çatışmazlığı və hiperaktivlik sindromunun (DEHB) inkişafını diaqnoz qoyulmazdan bir neçə il əvvəl proqnozlaşdırmağa imkan verir. Dyuk Universitetinin Tibb Məktəbinin tədqiqatçıları bu nəticəyə gəliblər.

AZƏRTAC xəbər verir ki, tədqiqatın nəticələri “Nature Mental Health” jurnalında dərc olunub.

Metod uşağın doğulduğu andan etibarən sağlamlığı ilə bağlı məlumatları, yəni inkişaf, davranış, yuxu, təyinatlar və mütəxəssislərə müraciətləri əks etdirən elektron tibbi kartların təhlilinə əsaslanır. Alimlər müəyyən ediblər ki, bu qeydlərdə diaqnoz qoyulmazdan xeyli əvvəl DEHB-nin gələcək inkişafı ilə əlaqəli sabit əlamət kombinasiyaları formalaşır.

Həkimlərə məlumdur ki, DEHB diqqətsizlik, hiperaktivlik və impulsivliklə özünü göstərir və gündəlik həyata mane olur. Lakin çox vaxt müayinələr yalnız problemlər məktəbdə nəzərə çarpmağa başlayanda başlanır. Yeni yanaşma riskləri xeyli daha erkən mərhələdə müəyyən etməyə imkan verir.

Modelin yaradılması üçün tədqiqatçılar alqoritmi 720 mindən çox pasiyentin məlumatları əsasında öyrədiblər, daha sonra isə onu tibbi qeydləri doqquz yaşadək izlənilmiş 140 min uşaqdan ibarət seçmə nümunə üzərində sınaqdan keçiriblər. Beş yaşına qədər sistem növbəti dörd il ərzində diaqnoz qoyulması ehtimalını xüsusi qiymətləndirmə şkalası üzrə təxminən 0,92 dəqiqliklə proqnozlaşdıra bilib.

Model üçün ən əhəmiyyətli siqnallar erkən inkişaf xüsusiyyətləri – nitq gecikmələri, öyrənmə çətinlikləri, emosional və davranış pozuntuları olub.

Tədqiqatçıların fikrincə, risklərin erkən müəyyən edilməsi vaxtında dəstək tədbirlərinin tətbiq edilməsinə imkan verəcək. Bununla yanaşı, texnologiyanın tətbiqindən əvvəl onun dəqiqliyinin və müxtəlif pasiyent qrupları üçün eyni dərəcədə effektivliyinin təsdiqi məqsədilə əlavə yoxlamalara ehtiyac var.

Paylaş:
Baxılıb: 352 dəfə

Xəbər lenti

Hamısına bax

Hadisə

Xəzər rayonunda avtoxuliqanlıq edən sürücü həbs edilib

14 İyun 10:09

YAP xəbərləri

Ağdamda 15 İyun-Milli Qurtuluş Günü münasibətilə tədbir keçirilib

14 İyun 09:58  

Sosial

İyunun 14-ü Ümumdünya Qan Donoru Günüdür

14 İyun 09:32

Sosial

Azərbaycanda daha çox hansı qan qruplarına ehtiyac olur?

14 İyun 09:17

Sosial

DİN: “Son zəng” tədbirləri yüksək təhlükəsizlik şəraitində başa çatıb

14 İyun 08:52

Hadisə

Tovuzda ağır yol qəzası olub, ölən var

14 İyun 08:39

Mədəniyyət

Flora Kərimova xəstəxanaya yerləşdirilib, sənətkarın müalicəsi Mehriban Əliyeva tərəfindən nəzarətə götürülüb

14 İyun 07:31

Gündəm

Dövlət xadimi və yazıçı Hidayət Orucov dünyasını dəyişib

13 İyun 23:20

Hadisə

Zaqatalada 2 nəfəri ilan sancıb, onlardan 1-i ölüb

13 İyun 22:19

Sosial

Bakı–Naxçıvan marşrutu üzrə bəzi reyslər hava şəraitinə görə təxirə salınıb

13 İyun 21:37

Sosial

Şamaxıda II Beynəlxalq Barbekü Festivalı başlayıb

13 İyun 21:07  

YAP xəbərləri

Yeni Azərbaycan Partiyası ilə “Belaya Rus” Partiyası arasında Qarşılıqlı Anlaşma və Əməkdaşlıq Memorandumu imzalanıb

13 İyun 20:19  

YAP xəbərləri

YAP Sədrinin müavini ilə Ulusal Birlik Partiyasının Sədri arasında görüş keçirilib

13 İyun 20:17  

Xəbər lenti

Mığrı rayon icması 15 iyun Milli Qurtulu Gününə həra olunmiş tədbir keçirib

13 İyun 19:50  

YAP xəbərləri

Şuşa Bəyannaməsi: birlik, həmrəylik və qarşılıqlı etimad nümunəsi

13 İyun 18:58

YAP xəbərləri

Nəsimi rayonunda Milli Qurtuluş Gününə həsr olunmuş növbəti tədbir keçirilib

13 İyun 18:15  

YAP xəbərləri

Xəzər rayonunda “Qurtuluşun memarlıq izi” adlı tədbir keçirilib  

13 İyun 16:21  

Sosial

İlin 5 ayı ərzində donor sayı 50 mindən artıq olub

13 İyun 15:20

YAP xəbərləri

İmişlidə “Milli Qurtuluşdan Zəfərə” adlı tədbir keçirilib

13 İyun 14:59  

İdman

ABŞ millisi dünya çempionatına qələbə ilə başladı

13 İyun 14:33

YAP xəbərləri

Qaradağ rayonunda 15 İyun – Milli Qurtuluş Günü münasibətilə bayram konserti təşkil olunub

13 İyun 13:48  

YAP xəbərləri

"Milli Qurtuluş Günü: Zəfər yolunun başlanğıcı”

13 İyun 13:44  

Gündəm

Milli Qurtuluş Günü - Azərbaycan tarixinin dönüş nöqtəsi

13 İyun 13:32

Gündəm

Şuşa Bəyannaməsi: Avrasiyanın inkişaf və təhlükəsizlik doktrinası

13 İyun 12:50

Siyasət

Milli Məclis Prezident və Birinci vitse-prezidentə təbrik məktubları ünvanlayıb

13 İyun 12:29

Gündəm

Prezidentin tapşırığına əsasən...

13 İyun 11:58

İqtisadiyyat

Qeyri-neft sektoru - Azərbaycanın iqtisadi gələcəyinin əsas təminatı

13 İyun 11:24

İqtisadiyyat

İqtisadi Şuranın iclasında

13 İyun 10:57

Siyasət

19 dövlət adından verilən bəyanat

13 İyun 10:35

Sosial

Virtuallıqla reallıq arasında...

13 İyun 10:13

Analitik

Razılaşmanın əksər hissəsi təsdiqlənib

13 İyun 09:51

Analitik

Avropa “hərəkətə” keçdi...

13 İyun 09:38

Ədəbiyyat

Stanislavski teatrının sonu

13 İyun 09:15

Elm

Sonuncu zəng çalınır!

13 İyun 08:52

Ədəbiyyat

Şənbə üçün nəzm

13 İyun 08:30  

Dünya

Körfəzdə davam edən gərginlik neft qiymətlərini yüksək həddə saxlayır

12 İyun 23:18

Dünya

Yeni Zelandiyaya gələn beynəlxalq turistlərin sayı 8 faiz artıb

12 İyun 22:40

Dünya

Yaponiyada ölümcül gənə virusunu bir neçə saata aşkar edən test hazırlanır

12 İyun 22:17

Dünya

Tədqiqat: İsveçdə ana olmaqdan şüurlu şəkildə imtina edən qadınlara qərəzli münasibət göstərilir

12 İyun 21:59

YAP xəbərləri

Milli Qurtuluş Günü: Qələbəyə aparan yol

12 İyun 21:34

Dünya

BMT Baş katibi xəbərdarlıq edib: Nifrət ritorikası sürətlə yayılır

12 İyun 21:25

Dünya

ABŞ NATO-ya təqdim etdiyi qırıcıların sayını azaltmağı planlaşdırır

12 İyun 20:42

Dünya

Alimlər xəbərdarlıq edirlər: Dünyanı ekstremal hava hadisələri gözləyir

12 İyun 20:14

Maraqlı

Son 12 ilin ən yaxşı dövrü başladı: İyun ayında həyatı kəskin dəyişəcək 4 BÜRC

12 İyun 19:56

Dünya

Parisdə tirannozavr dərisindən hazırlanmış çanta 150 min avroya satıldı

12 İyun 19:21

Dünya

Astronomlar qalaktikada qeyri-adi kütləyə malik qara dəlik aşkar ediblər

12 İyun 18:35

Dünya

Britaniyada daha bir nazir istefa verib

12 İyun 17:59

Dünya

Böyük Britaniyada parlament binasında gizlənən qadın saxlanılıb

12 İyun 17:24

Dünya

Dünya Bankı qlobal iqtisadi artım proqnozunu aşağı salıb

12 İyun 16:41

Dünya

Mərkəzi Komandanlıq: Hörmüz boğazı blokadanı pozmayan bütün ticarət gəmiləri üçün açıqdır

12 İyun 16:14

İqtisadiyyat

Milli Məclis 2025-ci il dövlət büdcəsinin icrası haqqında qanun layihəsini birinci oxunuşda təsdiqləyib

12 İyun 15:47

Siyasət

Azərbaycanın Portuqaliyada səfirliyi təsis edilir

12 İyun 15:47

Sosial

Şuşa şəhərinin ərazisində yerləşən abidələrlə bağlı qanun sərtləşdirilir

12 İyun 15:47

Sosial

Sosial şəbəkələrdə uşaqların hüquqlarının qorunmasına dair qanun layihəsi ilk oxunuşda qəbul olunub

12 İyun 15:46

Sosial

İşğaldan Azad Edilmiş Ərazilərdə Daimi Məşkunlaşma Fondu yaradılır

12 İyun 15:46

Sosial

Qəbələdə zəlzələ olub

12 İyun 15:45

İdman

Joze Mourinyo yenidən “Real Madrid”in baş məşqçisi təyin olunub

12 İyun 15:30

İqtisadiyyat

Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda kənd təsərrüfatının 2026–2030-cu illər üzrə inkişafı müzakirə edilib

12 İyun 15:23  

Dünya

İlon Mask tarixdə ilk trilyonçu olub

12 İyun 15:06

Dünya

İsveç Müdafiə Komitəsi Rusiya ilə NATO arasında mümkün hərbi toqquşma riskindən danışıb

12 İyun 14:45

İqtisadiyyat

Məcnun Məmmədov: Ekstensiv əkinçilikdən intensiv əkinçiliyə keçid təşviq ediləcək

12 İyun 14:43

İdman

Konqo Demokratik Respublikasının milli komandasına ABŞ-yə getməyə icazə verilib

12 İyun 14:42

Dünya

Fransada inflyasiya artıb

12 İyun 14:41

Dünya

Fransada inflyasiya artıb

12 İyun 14:41

YAP xəbərləri

Sabunçu rayonunda “15 iyun - Milli Qurtuluş Günü”nə həsr olunmuş tədbir keçirildi

12 İyun 14:40  

YAP xəbərləri

Milli Qurtuluş strategiyası və müasir Azərbaycanın formalaşması

12 İyun 14:30

YAP xəbərləri

Azərbaycan tarixinin şanlı qürur səhifəsi

12 İyun 14:28

Dünya

Bundestaq Almaniya hərbçilərinin Bosniya və Herseqovinada və Kosovodakı beynəlxalq missiyalarda iştirakını bir il uzadıb

12 İyun 14:19

YAP xəbərləri

Azərbaycan-Türkiyə qardaşlığı əbədidir

12 İyun 14:04

Dünya

İsrail ordusunun Livana son hücumları nəticəsində 15 nəfər ölüb, 70 nəfər yaralanıb

12 İyun 13:57

Arxiv
B Be Ça Ç Ca C Ş
1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30
phone

E-qəzet

phone

Azərbaycan Respublikasının Medianın İnkişafı Agentliyi